Біріккен Ұлттар Ұйымы (БҰҰ) — халықаралық қауіпсіздікті, бейбітшілікті және ынтымақтастықты қамтамасыз ету мақсатында құрылып, әлемдегі мемлекеттердің арасында ынтымақтастықты нығайтуға арналған халықаралық ұйым. БҰҰ 1945 жылғы 24 қазанда құрылды және қазіргі уақытта 190-нан астам мемлекет мүше болып табылады.
БҰҰ-ның негізгі принциптері:
Мемлекеттердің тәуелсіздігі мен теңдігі: барлық мемлекеттер бір-бірін құрметтеуі және өзара тең құқықтармен қарым-қатынаста болуы тиіс.
Халықаралық бейбітшілік пен қауіпсіздікті сақтау: мемлекеттер арасындағы келіссөздер мен келісімдер арқылы жанжалдарды алдын алу.
Адам құқықтарын қорғау: барлық адамдардың негізгі құқықтары мен бостандығын қорғау.
Экономикалық және әлеуметтік даму: мемлекеттердің экономикалық, әлеуметтік және мәдени дамуында ынтымақтастықты қамтамасыз ету.
БҰҰ-ның негізгі органдары:
БҰҰ Бас Ассамблеясы: барлық мүше мемлекеттердің өкілдері жиналатын негізгі форум. Онда шешімдер қабылданады, бірақ олар міндетті емес.
БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесі: халықаралық бейбітшілік пен қауіпсіздікті сақтау үшін жауапты орган. Оның 15 мүшесі бар, 5 тұрақты (АҚШ, Ресей, Қытай, Ұлыбритания және Франция) және 10 уақытша мүшелер.
БҰҰ Халықаралық соты: халықаралық құқықтарды қадағалайтын және мемлекеттер арасындағы дауларды шешетін орган.
БҰҰ Халықаралық еңбек ұйымы (ILO), БҰҰ балалар қоры (UNICEF), Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымы (WHO) секілді арнайы мекемелер.
БҰҰ-ның қызметі:
БҰҰ шеңберінде көптеген бағдарламалар мен жобалар іске асырылады, оның ішінде:
- Қайырымдылық жұмыстары
- Дамушы елдерге қолдау көрсету
- Экологиялық мәселелерді шешу
- Адам құқықтарын қорғау
- Халықаралық гуманитарлық көмек
БҰҰ-ның мақсаты — жаһандық мәселелерді шешуге, соғыс пен зорлық-зомбылықты болдырмауға, және әлемдегі барлық адамдардың өмір сапасын жақсартуға бағытталған.