Шығыс халықтарының ұлт-азаттық күресіне бірнеше себептер әсер етті. Оларды төмендегідей топтарға бөлуге болады:
Отаршылдық қысым: Шығыс халықтарының көпшілігі одақтас державалардың немесе отарласушы елдердің отарлауына ұшырады. Бұл жағдай ұлттық мәдениет, тіл, және діннің қысымына себеп болды.
Экономикалық әділетсіздік: Отаршыл елдердің экономикалық саясаты жергілікті тұрғындардың шаруашылық жағдайын нашарлатты. Ресурстардың отаршыл елдерге шығарылуы жергілікті халықтың жетімсіздігіне әкелді.
Дүниежүзілік саяси өзгерістер: ХХ ғасырдың басындағы әлемдегі саяси оқиғалар (мысалы, Бірінші дүниежүзілік соғыс, Ресейдегі революция) Шығыс халықтарына тәуелсіздік идеяларын таратуға мүмкіндік берді.
Ұлттық сананың дамуы: Шығыс халықтарында ұлттық идентичность, мәдениет және тілдің маңыздылығына негізделген сана оянды, бұл өз тәуелсіздігін алу үшін күресуге ынталандырды.
Білім мен ақпараттың таралуы: Білім беру жүйелерінің дамуы, ұлттық қозғалыстардың идеологтарының пайда болуы, батыс елдерінің тәжірибелерінен үйрену халықтың саяси белсенділігін арттырды.
Дін және мәдениет: Дін және ұлттық дәстүрлерді сақтау үшін күрес, аталған халықтар үшін маңызды роль атқарды, өйткені ұлттық идентичность жи often дінмен байланысты.
Әлеуметтік әділетсіздік: Әлеуметтік теңсіздік, байлар мен кедейлер арасындағы алшақтық, халықтың әділеттілік үшін бой көтеруіне себеп болды.
Бұл себептер Шығыс халықтарының ұлттық-азаттық қозғалыстарына тікелей ықпал етіп, олардың тәуелсіздік үшін күресіне итермеледі.
