4 —тапсырма Еңбек құралдар жазу тас ғасырдың Ерте полеолит — Кейінгі полеолит — Оңтүстік қазақстан Орталық қазақстан Шығыс қазақстан Батыс қазақстан

Тас ғасыр, яғни палеолит (б.з.д. 2,5 миллион жыл - б.з.д. 10 мың жыл) кезеңінің еңбек құралдары мен олардың облыстардағы ерекшеліктері туралы мәліметтерді келтірейін.

Ерте палеолит:

Ерте палеолит кезеңінде (б.з.д. 2,5 миллион - б.з.д. 100 мың жыл) еңбек құралдары негізінен тас тақталары мен мұржалары (чоппердер — ұрғыш taslar) еді. Еңбек құралдары адамның тіршілік қажеттілігіне сай, аң аулау мен жинаушылыққа арналған.

Оңтүстік Қазақстан:

• Основными артефактами эпохи являются ручные рубила, чопперы, а также обрабатываемые осколки.

Орталық Қазақстан:

• Орталық Қазақстанда ежелгі адамдардың еңбек құралдары, әсіресе, тас өңдейтін шеберханалар табылған.

Шығыс Қазақстан:

• Шығыс Қазақстанда да ерте палеолиттік кезеңнің белгілері кездесті, негізінен, сол өңірден табылған құралдар, мысалы, шағын тас дүкендер.

Батыс Қазақстан:

• Батыс Қазақстаннан да ерте палеолиттік артефактылар табылып, сонымен қатар осы өңірде ең үлкен, ескерткіштер бар. Инжемесерлік тас құралдарының түрлері көп кездеседі.

Кейінгі палеолит:

Кейінгі палеолит кезеңінде (б.з.д. 40 мың - б.з.д. 10 мың жыл) еңбек құралдары күрделеніп, алуан түрлілігі арта түсті: пышақтар, бұрғы, сәндеу құралдары пайда болды, сондай-ақ нендлер мен пирамида тәрізді құралдар да шығарылды.

Оңтүстік Қазақстан:

• Оңтүстік Қазақстанда неандерталь емес, кроманьон адамының артефактілері көп кездеседі. Тас мәдениетінің жоғары деңгейі байқалады.

Орталық Қазақстан:

• Орталық Қазақстанда палеолиттік тұрақтар байқалады. Тас қашау құралдары, пышақтар, атып түсіруге арналған құралдар табылды.

Шығыс Қазақстан:

• Шығыс Қазақстанда кезеңнің соңғы кезеңіне жататын ескерткіштер мен еңбек құралдары анықталған, олардың ішінде кешенді шаралар мен мәдениет ескерткіштері кездеседі.

Батыс Қазақстан:

• Батыс Қазақстаннан кейінгі палеолиттік кезеңді сипаттайтын артефактылар табылған, олар аң аулау мен балық аулау үшін түрлі құралдарды қамтиды.

Осылайша, әр өңірде тас ғасырдағы еңбек құралдарының ерекшеліктері мен өзгерістері байқалады.