Абай Кунанбайулынын «Сегіз аяк» өленіндегі кубылту мен айшыктаудын турлерін табыныз Олардын кызметін аныктаныз.
Абай Кунанбайұлының «Сегіз аяқ» өлеңінде кубылту мен айшықтау элементтері, яғни көркемдегіш тәсілдер кеңінен қолданылған.
Кубылту (тасымал):
Кубылту – шығармада бір мазмұнды, бір идеяны, бір эмоцияны білдіруге арналған сөздердің, фразалардың жаңа бір мәнге ие болуы. «Сегіз аяқ» өлеңінде Абай табиғат, адам сезімдері, өмірдің мәні туралы ойларын жеткізеді. Мысалы, табиғаттың қоршаған ортасында бейнеленуі адам жанында қандай сезім тудыратыны, өмірдің өткіншілгі мен мәні туралы терең ойға жетелейді.
Айшықтау:
Айшықтау – тілдегі көркемдік құралдары, яғни метафора, метонимия, гипербола және т.б. қолдану арқылы образды, эмоционалды баяндау. «Сегіз аяқ» өлеңінде Абай түрлі табиғат құбылыстарын, адам көңіл-күйін, ойларын айшықты тілмен бейнелейді. Мысалы, «жүрек» сөзі адамның ішкі сезімдерін, жаратылысының нәзік жақтарын, эмоцияларын білдіреді.
Қызметі:
- Кубылту – ой мен сезімдерді тереңдетуге, күрделендіруге, сол арқылы оқырманның назарын аударуға, ойлануына әсер етеді.
- Айшықтау – шығарманың әсемдігін, образдылығын арттырады, арнайы сөздер арқылы оқырманды эмоционалдық салаға тарту, сезімін ояту мақсатында қолданылады.
Абайдың «Сегіз аяқ» өлеңінде кубылту мен айшықтау арқылы поэзиядағы терең әрі философиялық ойларға назар аудара отырып, ұлттық дәстүр мен мәдениеттің мәнін көрсетеді.
