3-тапсырма. Туран жер туралы макал-мэтелдерді жаз. Магынасын тусіндір. 1. Туран жердін куні де ыстык, туні де ыстык. 2. Туран жердей жер болмас, туран елдей ел болмас. 3. Ит —…

Мақал-мәтелдер - халықтың даналықты, тұрмыс-тіршілігін, дүниетанымын, мәдениетін көрсететін қысқа әрі нұсқа сөздер. Туран жер туралы мақал-мәтелдер халқымыздың туған жерге, оның табиғатына, халқына деген сүйіспеншілігін, құрметін білдіреді. Төменде берілген мақал-мәтелдер мен олардың мағыналары:

1. Туран жердін куні де ыстык, туні де ыстык.

   • Мағынасы: Туран жерінің климатының ыстығын, елдің шөбі мен топырағының ерекшелігін білдіреді. Сонымен қатар, бұл жердің табиғатының қиындығын, сонымен бірге оның адамдары мен мәдениетінің ерекшелік екенін де меңзейді.

2. Туран жердей жер болмас, туран елдей ел болмас.

   • Мағынасы: Туран өлкесінің орны ерекше, ешқандай жер, ел одан артық бола алмайды дегенді білдіреді. Туған жердің қадірін, оның тарихы мен мәдениетін бағалаудың маңыздылығын көрсетеді.

3. Ит — тойган жеріне, Ер — туран жеріне.

   • Мағынасы: Ит тойған жерінде, яғни қауіпсіз жерінде қалады. Ал, нағыз ер адам туылған жерін, яғни тарихи, мәдени бірлігін, туған жерін әрқашан құрметтеп, қорғайды. Туған жерді аңсап, оған деген сүйіспеншілікті білдіреді.

4. Бетен жердін гулінен, туган жердін тікені артык.

   • Мағынасы: Басқа жерлерде кездесетін гүлдер (көркі, сәні) қаншалықты әдемі болса да, туған жердің тікенінен (кедергілерінен, қиыншылықтарынан) артық екендігін меңзейді. Адам үшін туған жерінің барлық кемшіліктері мен артықшылықтары маңызды, және туған жер ештеңемен алмастырылмайды.

Бұл мақал-мәтелдер туған жерге деген сүйіспеншілік пен құрметті білдіреді, сондай-ақ, даңқ пен мәдениеттің, дәстүрдің маңыздылығын көрсетеді.