Табиғи газ
Анықтама: Табиғи газ - жер қойнауында табиғи түрде кездесетін, негізінен метан (CH4) газынан тұратын, аз мөлшерде басқа көмірсутектер мен газ түрлерін (этан, пропан, бутан, азот, көмірқышқыл газы және т.б.) қамтитын фоссильді отын.
Қайда өндіріледі: Табиғи газ дүние жүзінде түрлі елдерде, атап айтқанда Ресей, АҚШ, Қытай, Иран, Катар, Норвегия және Түркменстанда өндіріледі. Қазақстанда да табиғи газ көздері бар, әсіресе Маңғыстау, Оңтүстік Қазақстан және Ақтөбе облыстарында.
Маңызы:
- Энергетикалық ресурс: Табиғи газ электр энергиясын өндіру, жылу беру, көлік отыны ретінде пайдаланылады.
- Экологиялық артықшылығы: Табиғи газдың жану өнімдері көміртегі диоксидін (CO2) және басқа ластаушы заттарды бөлетіндігіне қарағанда, мұнай мен көмірмен салыстырғанда экологиялық таза.
Пайдасы:
- Энергетикалық тиімділік: Табиғи газ тиімді отын болып табылады, оны тасымалдау мен пайдалану кезінде энергетикалық шығындар аз болады.
- Экологиялық таза: Табиғи газды пайдалану атмосфераға шығарылатын зиянды қалдықтарды минимумға дейін азайтады.
- Экономикалық: Табиғи газ ресурс ретінде дағдыланған елдердің экономикасын қолдап, жұмыс орындарын құруға көмектеседі.
Зияны:
- Экологиялық тәуекелдер: Табиғи газ өндіру кезінде экологиялық теңгерімді бұзатын фактілер болуы мүмкін, мысалы, метанның атмосфераға шығуы.
- Айналадағы ортаға әсер: Табиғи газды өндіру және тасымалдау экологиялық жүйелерге зиян келтіруі мүмкін.
- Жер қойнауындағы суларға әсер: Газ өндіру процесі жер астындағы суларының ластануына алып келуі мүмкін.
Мақсаты:
- Энергетикалық қажеттіліктерді қанағаттандыру.
- Тұрмыстық, коммерциялық және өнеркәсіптік салаларда энергияның бастапқы көзі ретінде пайдалану.
- Экономиканы дамыту, инвестициялар тарту, жұмыс орындарын құру.