1. Махамбеттің Исатай туралы өлеңдерінен көз алдарыңа қандай адам елестейді? Оны «Исатай деген ағам бар» және тағы басқа өлеңдеріне талдау жасай отырып, дәлелдеңдер. 2. Исатайдан айырылған кездегі Махамбеттің жан күйзелісін өлеңде қандай сөздері айқын көрсетеді? Өлеңде ақын қандай жаңа бейнелі сөздер мен суреттеу тәсілдерін қолданған? 3. «Бағаналы терек жарылса, Бақыраш жамап болар ма?! Қарағайға қарсы бұтақ біткенше, Еменге иір бұтақ бітсейші» деген жолдардағы астарлы ойды анық- тап, автор стиліне баға беріңдер. 4. «Мен Махамбет рухымен айтамын» деген тақырыпта «Мен, мен едім, мен едім» өлеңінің ізімен өлең жазыңдар.
Махамбеттің Исатай туралы өлеңдерінен көз алдымызға берік, батыл, халықтың қозғалысын басқарған тұлға елестейді. «Исатай деген ағам бар» өлеңінде ақын Исатайдың қылышы мен отының, еліне жасаған қызметінің қуатын көрсетеді. Исатайдың батырлығы, Елбасылық қасиеті, халқына арнаған құрметі мен сүйіспеншілігі Махамбеттің поэзиясында ерекше орын алады. Ақын Исатайдың тұлғасын елдің бостандығы мен әділет үшін күрескері ретінде таниды, ол әрқашан халықтың сенетін ағасы, тірегі болып табылады.
Исатайдан айырылған кездегі Махамбеттің жан күйзелісі «Сонда мен не боламын?!» деген сұрау сынды кездескен кезде айқын көрсетіледі. «Басымның бабы кетті» деген секілді сөздер арқылы ақынның өмір сүруге деген ынтасының әлсірегенін, шынайы достығы мен байланысының жоғалғанын білдіреді. Ақын жаңа бейнелі сөздер мен суреттеу тәсілдерін пайдаланып, терең сезімдерді, ауыр әділетсіздікті, жастық шақтың аянышты естеліктерін суреттейді. Мысалы, табиғаттың құбылыстарымен байланыста, күзгі жапырақтардың түсі, кел gloomy atmosphere секілді, көңіл-күйді ашады.
«Бағаналы терек жарылса, Бақыраш жамап болар ма?! Қарағайға қарсы бұтақ біткенше, Еменге иір бұтақ бітсейші» деген жолдарда автор терең астарлы ойды жеткізеді. Баяғының бейнесі – терек, қарағай, емен – қазақтың ұлттық құндылықтарын көрсетуге арналған, ал олардың арасына тартылған сызықтар, яғни халық пен дәстүрлер арасында айырмашылық көтерілген кепіл. Бұл жыр жолдары көркем әдебиетдегі теңеу, метафора, аллегория сияқты стилдік құралдары арқылы автордың поэзиялық стилін байқатады. Ақынның стилі патриоттық, халықтық, эмоционалды реңкке ие, ондағы махаббат, тағдыр, әділетсіздік қатарынан туындаған мәселелерді көтереді.
«Мен, мен едім, мен едім» өлеңінің ізімен жазылған:
Мен, мен едім, мен едім, Аралымның аққұсы, Желмен бірге ұшарым, Далада менің бақым бар, Сарқыраманың сәні, Жырлап өтем, батырлар, Елім үшін айтамын, Ізгі іске қояр жұрт жаным.
Сыналарым, сынарым, Жыр алда, мені жырла, Исатайдай өрмін, Халықтың менікі – еркіндігі, Тек алға, тек алға, Тек мықты болар, құры болар, Мен, мен едім, мен едім, Тәуелсіздік, бостандық – мен!
(Ұсынылған өлең тек мысал ретінде берілген, қосымша өз ойларыңыз бен сезімдеріңізді қоса аласыз.)
