Қазақстан 1.Қылмыстық кодекс деген не және оның маңызы қандай?Қылмыстық заңнын құрылымы қандай? 2.Қылмыстық кодекстің Жалпы және ерекше бөлімдерінің өзара қарым қатынасы қандай?
- Қылмыстық кодекс деген не және оның маңызы қандай? Қылмыстық заңның құрылымы қандай?
Қылмыстық кодекс – бұл мемлекет заңнамасының бірі, онда қоғамдық қауiптi қағидаларды қорғауға, қылмыстарды анықтауға, қылмыстық жауаптылықты белгілеп, белгілі бір қылмыстық әрекеттер үшін жаза тағайындау тәртібін реттейтін нормалар жинақталған. Қылмыстық кодекс қоғамда құқықтық тәртіпті қамтамасыз ету, азаматтардың құқықтары мен бостандықтарын қорғау, қылмыстық жауаптылықты орындау, сондай-ақ қылмыстардың алдын алу мақсатында маңызды рөл атқарады.
Құрылымы: Қылмыстық кодекс екі негізгі бөлімнен тұрады:
- Жалпы бөлім – қылмыстық құқықтың негізгі қағидаларын, қылмыстық жауаптылықтың шарттарын, жазаның түрлері мен мөлшерін, қылмыстық құқықбұзушылықтың түсінігін және басқа да жалпы нормаларды белгілейді.
- Ерекше бөлім – нақты қылмыстық әрекеттердің түрлерін анықтап, олардың үшін көзделетін жаза түрлерін белгілейді. Ерекше бөлімде әрбір қылмысқа қатысты анықтамалар, жауаптылық пен жаза шарттары көрсетілген.
- Қылмыстық кодекстің Жалпы және ерекше бөлімдерінің өзара қарым-қатынасы қандай?
Жалпы және ерекше бөлімдер қылмыстық заңның жүйесінің толықтығын қамтамасыз етеді. Жалпы бөлімнің нормалары ерекше бөлімнің нормаларын түсіндіріп, олардың қолданылуын қамтамасыз етеді.
Жалпы бөлім қылмыстық құқықтың принциптерін, негіздерін, жаза түрлерін белгілеп, қылмыстық әрекеттердің барлығына ортақ сипаттарды сипаттайды. Мысалы, қылмыстық жауаптылықтың жалпы жағдайлары, жаза тағайындаудың негіздері.
Ерекше бөлім нақты қылмыстық әрекеттерді, олардың құқыққа қайшы сипатын, жаза тағайындау тетіктерін көрсетеді. Ерекше бөлімдегі әрбір қылмыстың сипаттамасы (мысалы, ұрлық, алаяқтық т.б.) жалпы бөлімде бекітілген қағидаларға негізделеді.
Сондықтан, Жалпы және Ерекше бөлімдер бір-бірін толықтырып, құқықтық тәртіптің сақталуын қамтамасыз етеді.
