1. Պունիկյան պատերազմների պատճառները և նպատակները
Պունիկյան պատերազմները, որոնք տեղի ունեցան Ք.ծ.ա. 264-146 թվականներին, Հռոմի և Կարթագենի միջեւ պատճետված երեք պատերազմներ էին, որոնք հիմնականում պայմանավորված էին տնտեսական և ռազմավարական մրցակցությամբ: Պատճառները ներառում էին հետևյալը:
Փորձառությունի պատճառները
- Տնտեսական հակասություններ: Կարթագենը կառուցել էր առևտրական կայսրություն Միջերկրական ծովի շրջակայքում, իսկ Հռոմը, որպես հզորացող պետություն, ցանկանում էր հաստատել իր ազդեցությունը առևտրային ճանապարհներում:
- Մարզական տարածություններ: Հռոմը ձգտում էր ընդլայնել իր տարածքը Սիցիլիայում, որը ռազմավարական կարևորություն ուներ: Կարթագենը նույնպես հետաքրքրված էր նշված շրջանի նկատմամբ վերահսկողություն ունենալու մեջ:
- Ռազմական գերազանցություն: Երկու պետությունները մրցում էին ռազմավարական դիրքերի համար, որը կարող էր ընձեռել առավելություն այլ պետությունների նկատմամբ:
Նպատակները
- Կարթագեն: Իահազորել և պահպանել իր առևտրային համակարգը, պաշտպանել գաղութները, որոնք հակասություն ունե՞ն Հռոմի հետ:
- Հռոմ: Հաստատել քաղաքական և ռազմական գերիշխանությունը Միջերկրական ծովի շրջանում, տարածքային ընդլայնում և նոր ծովային ճանապարհների վերահսկողություն:
2. Ք.ծ.ա. 2-րդ դարում Հռոմի նվաճած երկրներ
Ք.ծ.ա. 2-րդ դարում Հռոմը նվաճել է բազմաթիվ երկրներ, այդ թվում՝
- ** Իսպանիա (հյուսիսային և հարավային մասերը)**
- ** Հունաստան (կիրառված իրավական համակարգի հաստատմամբ)**
- ** Փոքր Ասիա (ատիկա՝ Հռոմեական ապառիկի տարածք)**
- ** Մակեդոնիա**
Սագնեսիայի ճակատամարտի նշանակությունը Հայաստանի համար
Սագնեսիայի ճակատամարտը՝ տեղի ունեցած Ք.ծ.ա. 69 թվականին, ռազմավարական նշանակություն ունեցավ Հայաստանի համար:
- Հայաստանի դիրքերն ամրապնդել: Հայաստանում տեղի ունեցած այդ պատերազմը օգնեց ամրապնդել Հայաստանի անկախությունը, քանի որ Հռոմի հաղթանակը կստեղծեր նոր ռազմավարական հավասարակշռություն տարածաշրջանում:
- Մարտահրավեր բարեկամներին ու թշնամիներին: Արդյունքն ու անցկացված մարտերում հաղթանակները ոգևորեցին Հայաստանի իշխանություններին ի պաշտպանություն երկրի անկախության:
- Երկարաժամկետ հարաբերություններ Հռոմի հետ: Այս ճակատամարտը նաև հնարավորություն հանդիսացավ զարգացնելու հարաբերությունները Հռոմի հետ, ինչը կարեւոր դեր խաղաց Հարավային Կովկասում ռազմավարական արժեքի հարցերում:
Այսպիսով, Սագնեսիայի ճակատամարտը բազմազան դիրքեր եւ քաղաքական հարաբերություններ մշակելու հնարավորություն ընձեռեց ոչ միայն Հայաստանի համար, այլև՝ ընդլայնեց Հռոմի ազդեցությունը տարածաշրջանում: