Химиялық реакцияның теңдеуін қарастырайық. Хлор сутегі (HCl) және сутегі (H₂) арасында реакция орын алғанда, хлор (Cl₂) мен сутегі (H₂) газдары арасындағы реакцияны төмендегідей көрсетуге болады:
\[ \text{H}_2 + \text{Cl}_2 \rightarrow 2\text{HCl} \]
1-қадам: Реакция теңдеуін талдау
Бұл реакция теңдеуіне сәйкес, 1 моль сутегі (H₂) мен 1 моль хлор (Cl₂) қосылғанда, 2 моль хлорлы сутек (HCl) түзіледі. Бұл жағдайда бәрі көлемде көрсетіледі. Яғни:
- 1 көлем H₂ + 1 көлем Cl₂ → 2 көлем HCl
2-қадам: Берілген көлемдерді пайдалану
Сұрақта 30 литр хлор сутегімен әрекеттесетінін атап өтті. Яғни:
- Хлор сутегі көлемі = 30 л
3-қадам: Хлордың (Cl₂) көлемін табу
Соңғы реакция теңдеуіне сүйене отырып, 1 моль Cl₂ қажет, өйткені 30 литр HCl алуға 30 литр H₂ керек. Бұл 30 литр HCl алу үшін 15 литр Cl₂ назарда болады.
Сондықтан:
- Cl₂ көлемі = 15 л
4-қадам: Түзілген өнімнің көлемін есептеу
Енді HCl көлемі 30 литр екенін білдік. Реакция бойынша:
- HCl көлемі = 2 × Cl₂ көлемі
- 30 литр HCl алу үшін, 15 литр Cl₂ реакцияға түседі.
Қорытынды:
Хлор сутегімен әрекеттескенде 30 литр хлорлы сутек (HCl) түзіледі.
Осылайша, нәтиже:
30 литр хлорлы сутек (HCl) түзілген.