Составить план по белорусской литературе на тэму "падарожа па краине литаратуры" 5 класс

Название плана: Падарожжа па краіне літаратуры (Беларуская літаратура, 5 клас) Цель курса (для ученика): даць дазвол на разуменне і любоў да беларускай літаратуры праз мету “падарожжа” — знаёмства з рознымі жанрамі, аўтарамі і песнямі народнага творчасці, развіць навыкі слухання, чытання ўголас, разумення тэксту і творчага пісьма. Ключавыя мэты: - пазнаёміцца з рознымі відамі літаратуры, з’яўленнямі аўтараў і народнай творчасці; - навучыцца распазнаваць жанр, месца дзеяння, герояў, галоўную думку тэксту; - развіваць выразнае чытанне, пісьмовы і слоўна-ваязыковы апарат (слоўнік, выразнасць, правільнае абазначэнне фактаў); - развіць творчае мысленне: напісаць кароткае апавяданне-падарожжа або апавядальная нататка-падарожжа. Структура модуля: 5 заняткаў па 40–45 хвілін (можна распаўсюдзіць на 2 тыдні: 2–3 заняткі на тыдзень). Рэалістычныя вынікі (капаўкі, па якіх веды будуць ацэньвацца): - Назнае спосаб: назавуць жанр і вядомых аўтараў эпохі беларускай літаратуры, у т.ч. народнае творчасць. - Умеюць пераказаць змест кароткага тэксту (не больш за 6–8 прапаноў). - Ужываюць слоўнік і лексіку, звязаную з літаратурай (жанр, сюжэт, герой, мотив, мастацтва мовы). - Выкону́ць выразнае чытанне, умеюць працаваць у групах, прэзентаваць свой маршрут-падарожжа. - Напісаць кароткае творчае пісьмо “падарожжа па краіне літаратуры” (2–3 параграфы). Матэрыялы і абсталяванне: - Умоўленыя тэксты: кароткія фрагменты з беларускага народнага творчасці, вершы Я. Купалы, Я. Коласа, матэрыял з народнай казкі (без парушэння аўтарскіх правоў); - Карты Беларусі або планшэты з маркерамi (станцыі маршруту); - Карточкі станцый (задачы для кожнай станцыі); - Набор плакатаў/карцiн для візуальнай падтрымкі; - Раздатковыя матэрыялы: слоўнік літаратурных тэрмінаў (жанр, герой, дзеянне, сюжэт, матыў і г.); - Гатовыя пытанні для абагульнення; - Плакаты з “маршрутам” па краіне літаратуры. План заняткаў Занятак 1. Уводзіны: “Падарожжа пачынаецца” Мэта: усталяваць разуменне праекта падарожжа па краіне літаратуры; пазнаёміць з галоўнымі станцыямі маршруту. Ход: - Мотивацыйнае пытанне: “Якое ваша любімае месца з кнігі?” (бліц-апытванне). - Прэзентацыя канцэпта: карта маршруту па краіне літаратуры з станцыямі: 1) Станцыя Купалы — поэзія і мова; 2) Станцыя Коласа — проза і быт; 3) Станцыя народныя казкі — казкавая творчасць; 4) Станцыя сучасная дзіцячая літаратура — сучаснае погляд. - Рысунок маршрутнай карты дзякуючы групавой працы: кожная група выбірае станцыю і атрымлівае заданне-карточку (кожная станцыя будзе выканаць розныя задачы). - Вызнанне слоўніка: развучванне некалькіх новых слоў, звязаных з літаратурнымі тэрмінамі. - Домашняе заданне: выбраць адзін кароткі тэкст з прапанаваных (вершы або казку) і падрыхтаваць кароткую 5–7 прапановую вусную пераповедзь. Занятак 2. Станцыя Купалы: паэзія і мова Мэта: развіваць уважлівасць да мовы вершаў, вызначыць матыў, настрой, рыфму, рытм. Ход: - Чытанне на выраз: групы чытаюць 2–3 верша Я. Купалы; вылучаюць рыфму, рытм, сімваліку. - Аналіз: якія вобразы выкарыстоўвае аўтар, які настрой ён дапамагае стварыць; абазначыць галоўную думку. - Практика: складанне кароткіх радкоў у рытмічным стылі (імітацыя?). Практыкум па вызначэнні рыфмавых схем. - Вадасцяж: праверка ведаў па лексіцы (сцяжкі, оттенкі значэння). - Домашняе заданне: падрыхтаваць кароткую пераказу верша (6–8 предложэнняў). Занятак 3. Станцыя Коласа: проза і быт Мэта: знаёмства з прозай Якуба Коласа (быт, сяло, праблемы, героі) і параўнанне з іншымі тэкстамі. Ход: - Карыстальніцкая лекцыя: кароткі агляд творчасці Коласа, асноўных тэм. - Работа ў групах: чытанне урэзку з прозы; выдзяляць дзеянне, героя, месца дзеяння; адказаць на пытанні: Хто? Дзе? Што стала галоўнай думкай? - Супастаўленне: параўнаць тэксты з станцыі Купалы — агульныя элементы мовы, украінасты (погляд на быт); вырабіць маленькую табліцу-вэнн-дыяграму. - Веданне: лексіка па тэме “сяло, зямля, праца” і інш. - Домашняе заданне: напісаць майго апавяданне з nthawi біту, з узроўнем 5–7 прапаноў. Занятак 4. Станцыя Народныя казкі Мэта: развіваць увагу да асаблівасцей народнай творчасці: падвойная мова, чароўныя персанажы, мараль. Ход: - Чытанне і распавядзенне казкі кароткай версіей на беларускай мове (кожная група робіць кароткую рэкламу-тэзіс казкі). - Аналіз: вылучэнне элементаў народнай казкі: чароўныя персанажы, загадкавая мова, мараль. - Рэтэлінг: кожная група перапавядае казку сваімі словамі ў форме кароткага апавядання. - Стварэнне комікса або раскавы маршрут казкі: некалькі кадраў, малюнак і загалоўкі да тэксту. - Домашняе заданне: выбраць народную казку, падрыхтаваць кароткі конспект для прэзентацыі. Занятак 5. Станцыя Сучасная дзіцячая літаратура + творчае пісьмо Мэта: развіць творчае мысленне, уменне ствараць уласныя тэксты ў форме падарожжа. Ход: - Абагульняльнае знаёмства: коратка аб сучаснай дзіцячай літаратуры Беларусі (кароткі агляд, прыклады). - Індывідуальнае або міні-групавое заданне: напісаць кароткае творчае паведамленне-«падарожжа па краіне літаратуры»: - Уводзіны: ваша "прыбытце" на станцыю; - Асноўная частка: 2–3 станцыі з апісаннем (мерапрыемствы, героі, мова); - Вынік: што you learning? - Прэзентацыі: групы абменьваюцца тэкстамі (2–3 хвілін на групу). - Водгук педагога: акцэнты на мове, структуры. Дадатковыя захады і дыферэнцыяцыя: - Для тых, хто хутчэй завяршае: дапаўняльныя заданні — скласці кароткую вершаванку ў рытме на тэму “падарожжа”, ці стварыць маленькі слайд-прэзентацыю. - Для слабых вучняў: прапанова папрактыкавацца з выразным начытваннем, прадастаўляць спампоўкі тэкстаў у кавалках, прасцей абазначаць галоўную думку. - Для тых, хто выдатна валодае мовай: распрацаваць версію “падарожжа па краіне літаратуры” на беларускай і рускай мовах, параўнаць розныя стылі. - Асаблівая ўвага да беларускай мовы: праверка арфаграфіі, правільнасці выкарыстання слоў, пазітыўнае спрыянне развіццю літаратурнай лексікі. Ацэнванне (градацыя) - Актыўнасць на занятках: 20 баллаў (ўдзел у дыялогах, узаемадапамога). - Чытанне і выразнасць: 20 баллаў (прамарожаныя вершы, выразнае чытанне, інтонацыя). - Развіццё слоўнікавая база: 10 баллаў (правільнае выкарыстанне тэрмінаў). - Пісьмо: 20 баллаў (кароткае творчае пісьмо-падарожжа). - Прэзентацыя станцый і камандная праца: 10 баллаў (якасць прэзентацыі, садзейнічанне ўсім членам каманды). - Усяго: 80 баллаў. Спосабы адаптацыі плана пад ваш клас - Калі ў групе ёсць школьнікі з нязручнасцю з беларускай мовай: прапануйце больш візуальных матэрыяль: фрагменты тэкстаў у вялікім шрыфце, дапаможнікі з малюнкамі; дадайце больш дыскусій і групавую працу. - Калі група тлумачыць: давайце больш моўных заданняў: слухаць запісы, перапісаць назад тэкст. Дадатковыя рэсурсы (пры неабходнасці) - Пераважна выкарыстоўвайце кароткія фрагменты з беларускай народнай творчасці; доступныя анлайн рэсурсы па беларускай літаратуры для 5 класа (падручнікі, аўтарскія раздзелы). - Відэа-ўрокі і аўдыя-матэрыялы на беларускай мове, калі ёсць магчымасць. - Візуальныя заданні: карты краін, станцыі, эскіз-акценты. Калі хочаце, я можу адаптаваць гэты план пад ваш канкрэт падручнік (напрыклад, указаць канкрэтныя тэксты для 5 класа), ці сфармаваць дэталёвы разрезвон для кожнага урока з канкрэтнымі фрагментамі тэкстаў і памяткамі для вучняў.