Aziza 1kg 500 g olma, 1kg 200 g olcha va olcha qancha boʻlsa, shuncha qulupnay sotib oldi. U xarid qilgan barcha mevalarni 5 kg ga moʻljallangan xaltada olib keta oladimi?

Masala asosiy ma’lumotlar:

• Olma: 1 kg 500 g = 1.5 kg
• Olcha: 1 kg 200 g = 1.2 kg
• "olcha qancha boʻlsa, shuncha qulupnay" degan jumladan faraz qilamiz: olcha vazni x kg bo‘lsa, qulupnayning vazni ham x kg bo‘ladi.
• Xalta sig‘imi: 5 kg

1. Umumiy vazn hisoblanadi

• Umumiy vazn = 1.5 kg + 1.2 kg + x kg + x kg = 2.7 kg + 2x

2. 5 kg’lik xaltaga sig‘ishi uchun shart

• 2.7 + 2x ≤ 5
• 2x ≤ 2.3
• x ≤ 1.15 kg

3. Natija

• Agar olcha va qulupnay har biri (yoki ularning umumiy vazni ekan) 1.15 kg yoki undan kam bo‘lsa, barcha mevalarni 5 kg’lik xaltaga olib ketishi mumkin.
• Agar x > 1.15 kg bo‘lsa, xalta 5 kgdan chiqib ketadi.

Misol:

• Agar x = 0.8 kg bo‘lsa: umumiy vazn = 2.7 + 2(0.8) = 4.3 kg — sig‘adi.
• Agar x = 1.2 kg bo‘lsa: umumiy vazn = 2.7 + 2(1.2) = 5.1 kg — sig‘maydi.

Izoh:

• Bu yechim x-ni plums (olcha) vazni sifatida umumiy xolda qabul qiladi va shundan kelib chiqib qulupnay ham x kg bo‘ladi. Agar masalada “olcha qancha bo‘lsa” degani boshqa narsa (masalan, birliklar soni) haqida bo‘lsa, iltimos, aniqlab berin, shunda to‘g‘ri yechim beraman.