Тасмола Археологиялық мәдениетін қысқаша жазып берші

Тасмола мәдениеті (Тасмола мәдениеті) — Орталық Қазақстан территориясында пайда болған кеш Bronзз дәуірінің археологиялық мәдениеті. Бұл мәдениет б.з.д. 2–1 мыңжылдықтардың екінші жартысы — соңғы Bronze Age кезінде қалыптасқан деп көрсетіледі. Негізгі сипаттамалары - Географиясы және уақытша рамкасы: орталық қазақ даласы, Қарағанды аймағы және surrounding аймақтарда белгілі қорымдары бар; дәуірі шамамен б.з.д. 1800–1200 жылдар аралығын қамиды. - Экономикасы: негізгі әлеуеті — көшпелі немесе жартылай көшпелі мал шаруашылығы (сіыр, қой, ешкі, кейде қашқан малдардың бағыты); жер өңдеу мен маусымдық кісіп-үйрену тән болуы мүмкін. - Құрал-жабдықтары мен технологиясы: бронзадан жасалған құралдар мен қарулар (мысалы, қылыш, найза, қалпақша тәрізді бұйымдар), тас құралдар; керамикада геометриялық өрнектер кездеседі. - Заттық мәдениеті (керамика): беті әдетте тегіс, боялған не сұрша, қабырғаға ұқыпты өрнектермен безендірілген; көбінесе «комб» тәрізді өрнектер, сызықтық композициялар байқалады. - Қорымдық мәдениет: қорымдар көбіне кургандар түрінде — жерлеу орындары, кейде бір адамға не бірнеше адамның қабірлері; қабірге заттық ескерткіштер (өрнекті керамика, бронзадан бұйымдар, қару-жарақ үлгілері), кейде мал сүйектері қойылған. - Басқа ерекшеліктер: өзге тайпалармен жалғасу, соның ішінде кейінгі кезеңдерде аймақтық мәдени ағымдармен байланыс белгілері болуы мүмкін; бұл мәдениет Қазастанның бронзалық дәуір археологиясында маңызды бейне болып табылады. Неге маңызды? - Орталық Қазастанның Bronze Age кезеңіндегі көшпелі мал шаруашылығының даму деңгейін түсінуге көмектеседі. - Тасмола мәдениеті арқылы аймақтың әлеуметтік-экономикалық құрылымы, көршілес мәдениеттермен ықпал алмасу бағыттары туралы деректер береді. - Археологиялық зерттеулер арқылы осы аймақтың тұрғындарының өмір салты мен материалдық мәдениетінің ерекшеліктері нақты бейнеленеді. Қысқаша түйін Тасмола мәдениеті — орталық қазақ даласында б.з.д. 2–1 мыңжылдықтардың екінші жартысында пайда болған, көшпелі (не жартылай көшпелі) мал шаруашылығына негізделген Bronze Age мәдениеті. Оның негізі ерекшеліктері керамикалық өнердегі геометриялық өрнектер, бронза құралдар мен қорымдық ескерткіштер арқылы көрінеді.