1)Тұлғалар бейнесін ашу; 2)Ремарсаны анықтау; 3)Талдау;

Сұрауыңызда үш мақсат көрсетілген: 1) тұлғалар бейнесін ашу; 2) ремарсаны анықтау; 3) талдау. Төменде әр бапқа қысқаша нұсқау және орындау үлгісі берілген. Тапсырмаға нақты шығарма бойынша дайындалсаңыз, мәтінді жіберіңіз – сізге нақты мысалмен де көрсете аламын. 1) Тұлғалар бейнесін ашу - Негізгі және қосалқы кейіпкерлерді анықтау: кім оқиғаның қозғаушы күші, кім көркем деталь ретінде керек. - Құрылымдық түрлері: - Тікелей сипаттау: автор не кейіпкер өз сөзімен түрін, қасиетін айтады. - Қлтты/жанама сипаттау (индирект): іс-әрекеті, сөйлеген сөзі, ойлары, басқа кейіпкерлердің оған деген реакциясы арқылы көрінеді. - Мінез-құлқындағы негізгі ерекшеліктер: борышшыл, ержүрек, сабырлы, қызғаншақ т.с.с.; мотивтер мен мақсаттарды анықтау. - Қарым-қатынас және даму: кейіпкерлер арасындағы байланыстар қалай өзгеріп отырады? Қақтығыс неге әкеледі? - Контекстке сәйкестік: тұлға қандай әлеуметтік-мәдени ортада өмір сүреді? Бұл оның мінезіне қалай әсер етеді? - Т evidence (дәлел): бейнесін дәлелдейтін үзінділерді таңдап, бет/блок бейнесі жайлы нақты цитаталарды жазып ал. - Қысқа қорытынды: кейіпкердің субъектілік мағынасы қандай? Тақырыппен қандай байланысы бар? 2) Ремарсаны анықтау Ескерту: «ремарса» ұғымы шығармада автордың не театр/мәтін ішіндегі қосымша ескертпелері болуы мүмкін. Екі жиі мағынасы бар: - А) Ремарса (stage directions, авторлық ескерту) ретінде көркем мәтіндегі ішкі ескертпелер, сахна көріністері, уақытты, орындаушыларды, ambience-ды сипаттайтын қосымша жазбалар. Оны іздеңіз: - Құжаттық жазбалар, жақша ішінде, түсті баспаға бөлінген жолдар, сахнаға не көрініске қатысты нұсқаулар. - Функциясы: орынды атмосфера құру, уақыт пен кеңістікті белгілеу, көріністі басқару. - Б) Ремарса/авторлық бағалау ретінде шығармаға автордың көзқарасы, бағасы немесе сындық акценті: - Әдеби-бағалау сөздері: оң/теріс бағалау, ирония, сын, әралуан бағамдар. - Функциясы: оқырманға автордың позициясын жеткізу, тақырыпқа көзқарасты айқындау. - Талдау әдісі: - Ремарстың қай мақсатта қолданылғанын анықтаңыз (көркемдік, бағалау, атмосфера құру). - Қай кейіпкерге немесе оқиғаға бағытталғанын табыңыз. - Қысқаша мазмұнын түзіп, оның тақырыпқа әсерін көрсетіңіз. - Дәлел ретінде мәтіннен нақты жолдарды келтіріп, аудару/әдеби дәлел ретінде түсіндіріңіз. Ескерту: Егер сізде нақты шығарма бар болса, ремарс қай түрге жататынын дәл көрсете алатыным үшін мәтінді көрсетіңіз. 3) Талдау - Жалпы мақсат пен thesis (мәрмеге немесе идеяға қысқаша дәлел): шығарма неге маңызды? Қандай негізгі идеяға қол жеткізеді? - Құрылымдық талдау: - Ұзақ баяндалу баптары: басталуы, шиеленісі, шешімі. - Құрылымдық әдістер: эпизодтық құрылым, флэшбек, баяндау перспективасы. - Тілдік құралдар мен көркем образдар: - Метафора, теңеу, эпитет, анафора т.б. құралдарды қай жерде қалай қолданылғанын көрсету. - Образдар мен мотивтерді анықтау және олардың тақырыппен байланысын түсіндіру. - Символика және мотивтер: - Нақты символдар не қайталанатын мотивтер бар? Олар тақырыпқа қалай қызмет етеді? - Narrator/көркем көрініс: - Қай тұлға баяндайды? Оның көзқарасы/сенімі қалай көрініске әсер етеді? - Уақыты мен кеңістігі: - Оқиғаның уақытша өтуі, орынның сипатталуы тақырыпқа қандай байланыс береді? - Контекстке және идеяға байланысты талдау: - Әлеуметтік, тарихи, мәдени контексттің қалай көрініске әсері бар? - Қорытынды бөлімі: - Негізгі дәлелдерді біріктіріп, шығарма тақырыбына не ойлар тұжырымын тұжырымдаңыз. - Жазу ережелері: - Әр дәлелге нақты цитата/үзінді келтіріңіз, бет нөмірін көрсетіңіз. - Тапсырмаға сай 2–4 негізгі аргументке сүйеніңіз; әр аргументке түсінікті талдау қосыңыз. - Тілдік стильді сақтай отырып, нақты және логикалық байланыстар құрыңыз. Қысқа үлгі жоспары (жазбаша талдау үшін) - Кіріспе: шығарма атауы, автор, тақырып, негізгі идея (tesis). - Негізгі бөлім (3 бетшеге бөлінген блок): - Блок 1: Тұлғалар бейнесі және олардың функциясы тақырыпқа қалай қызмет етеді. - Блок 2: Ремарстың түрі (егер бар болса) және оның рөлі: атмосфера/авторлық баға/кейіпкерлерге қатысты. - Блок 3: Автордың стильдік құралдары: образдар, тілдік құралдар, символика. - Қорытынды: негізгі тұжырым, мәтіннің мәні, тақырыпқа қосқан үлесі. - Дәлелдер тізбегі мен цитаталар: әр дәлелде нақты үзіндімен бекітілген болуы керек. Қажетті нақты көмекті қалай ала аласыз: - Егер сіз конкретті мәтінді талдап жатсаңыз, оның атауы мен шығармаға тиісті үзінділерді жіберіңіз. Мен сізге жоғарыда көрсетілген үш кезең бойынша нақты талдау жоспарымен, жолма-жол мысалдармен және цитаталармен үлгі жасаймын. - Егер тестке дайындық үшін жалпы есептік нұсқаулық керек болса, осы форматтағы жоспарды пайдалана беріңіз және оқығанда әр тармаққа түсініктеме қосыңыз. Қосымша көмек қажет болса немесе нақты мәтінді жіберсеңіз, бірге толық талдау жасап шығайық.