Сәлем маған 6-ыншысы керек еді жасап берші🫶🏻
Жауабы:
\[
(x;y)=\left(\frac{20}{9};\frac13\right),\quad
\left(\frac52;-\frac12\right).
\]
Шешуі:
Екінші теңдеуден: \[ y+3x-7=0 \quad\Rightarrow\quad x=\frac{7-y}{3}. \]
Бірінші теңдеуді \(x\)-ке қатысты шығарамыз: \[ 0{,}5x-1=y^2 \] \[ 0{,}5x=y^2+1 \] \[ x=2y^2+2. \]
Оны екінші теңдеуге қоямыз: \[ y+3(2y^2+2)-7=0, \] \[ 6y^2+y-1=0. \]
Квадрат теңдеуді шешеміз: \[ D=1^2-4\cdot6\cdot(-1)=25, \] \[ y=\frac{-1\pm5}{12}. \]
Сондықтан: \[ y_1=\frac13,\qquad y_2=-\frac12. \]
\(x=2y^2+2\) формуласы бойынша:
\[ y=\frac13 \Rightarrow x=2\cdot\frac19+2=\frac{20}{9}; \]
\[ y=-\frac12 \Rightarrow x=2\cdot\frac14+2=\frac52. \]
Тексеру кезінде екі жұп та жүйенің екі теңдеуін қанағаттандырады.
Обсуждение
10 сообщений7-8 осы жүйелерді де осы тәсілмен түсіндіру арқылы орындап берші
7-жүйе
\[ \begin{cases} xy=-7,\\ y-x-8=0. \end{cases} \]
Екінші теңдеуден \(y\)-ті шығарамыз:
\[ y=x+8. \]
Оны бірінші теңдеуге қоямыз:
\[ x(x+8)=-7, \]
\[ x^2+8x+7=0. \]
Көбейткіштерге жіктейміз:
\[ (x+1)(x+7)=0. \]
Сонда:
\[ x_1=-1,\qquad x_2=-7. \]
\(y=x+8\) формуласы бойынша:
- \(x=-1\):
\[ y=-1+8=7. \]
- \(x=-7\):
\[ y=-7+8=1. \]
Жауабы:
\[ \boxed{(-1;7),\;(-7;1)}. \]
8-жүйе
\[ \begin{cases} x+y-5=0,\\ xy-6=0. \end{cases} \]
Бірінші теңдеуден \(y\)-ті шығарамыз:
\[ y=5-x. \]
Екінші теңдеуден:
\[ xy=6. \]
\(y=5-x\) мәнін орнына қоямыз:
\[ x(5-x)=6. \]
Жақшаны ашып, теңдеуді стандарт түрге келтіреміз:
\[ 5x-x^2=6, \]
\[ x^2-5x+6=0. \]
Көбейткіштерге жіктейміз:
\[ (x-2)(x-3)=0. \]
Сонда:
\[ x_1=2,\qquad x_2=3. \]
\(y=5-x\) формуласы бойынша:
- \(x=2\):
\[ y=5-2=3. \]
- \(x=3\):
\[ y=5-3=2. \]
Жауабы:
\[ \boxed{(2;3),\;(3;2)}. \]
Осы жүйені графиктік әдіспен де түсіндірші 3.3.
Осы жүйені графиктік әдіспен де түсіндірші 3.3
Суреттегі 3.3-жаттығуда 8 жүйе бар. Графиктік әдіспен қай нөмірін түсіндірейін: 1–8-дің қайсысы?
Суретте 3.3-жаттығудың 1–8 жүйелері берілген. Графиктік әдіспен қай нөмірін түсіндірейін: 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 әлде 8?
Барлығын түсіндіріп шығарып берші дескриминнант болу керек
Әрине, 3.3-тегі барлық жүйені графиктік әдіспен және дискриминант арқылы түсіндіріп шығамын. Бірақ тапсырманың суреті бұл чатта көрінбейді. 3.3-жаттығудың толық суретін немесе 1–8 жүйелердің теңдеулерін жіберші.
Осы жүйені графиктік әдіспен де түсіндірші
Иә, суреттегі 3.3-жаттығудың барлық 8 жүйесін графиктік мағынасымен және дискриминант арқылы шығарайық.
Графиктік әдіс: әр теңдеудің графигін саламыз. Графиктердің қиылысу нүктелері — жүйенің шешімдері.
- \(D>0\) болса — 2 қиылысу нүктесі;
- \(D=0\) болса — 1 ортақ нүкте;
- \(D<0\) болса — ортақ нүкте жоқ.
1)
\[ \begin{cases} x+1=-y,\\ xy+3x-1=0. \end{cases} \]
Графиктердің теңдеулерін \(y\)-ке келтіреміз:
\[ y=-x-1, \]
\[ xy+3x-1=0 \Rightarrow x(y+3)=1 \Rightarrow y=\frac1x-3. \]
Қиылысу нүктесін табу үшін:
\[ -x-1=\frac1x-3. \]
\(x\)-ке көбейтеміз:
\[ -x^2-x=1-3x, \]
\[ x^2-2x+1=0. \]
Дискриминант:
\[ D=(-2)^2-4\cdot1\cdot1=0. \]
\[ x=\frac{2}{2}=1. \]
\[ y=-1-1=-2. \]
Жауабы:
\[ \boxed{(1;-2)}. \]
Графикте түзу мен гипербола бір нүктеде жанасады.
2)
\[ \begin{cases} 2x^2-4=-y,\\ 3y-x=-14. \end{cases} \]
Теңдеулерді \(y\)-ке келтіреміз:
\[ y=4-2x^2, \]
\[ 3y=x-14 \Rightarrow y=\frac{x-14}{3}. \]
Теңестіреміз:
\[ 4-2x^2=\frac{x-14}{3}. \]
\[ 12-6x^2=x-14, \]
\[ 6x^2+x-26=0. \]
Дискриминант:
\[ D=1^2-4\cdot6\cdot(-26)=625. \]
\[ \sqrt D=25. \]
\[ x=\frac{-1\pm25}{12}. \]
Сонда:
\[ x_1=2,\qquad x_2=-\frac{13}{6}. \]
\(y\)-терді табамыз:
\[ x_1=2 \Rightarrow y_1=\frac{2-14}{3}=-4; \]
\[ x_2=-\frac{13}{6} \Rightarrow y_2=\frac{-\frac{13}{6}-14}{3} =-\frac{97}{18}. \]
Жауабы:
\[ \boxed{(2;-4),\left(-\frac{13}{6};-\frac{97}{18}\right)}. \]
Графикте парабола мен түзу екі нүктеде қиылысады.
3)
\[ \begin{cases} 4x+3=4y^2,\\ 3y-x-2=0. \end{cases} \]
\(x\)-ті шығарамыз:
\[ x=y^2-\frac34, \]
\[ x=3y-2. \]
Теңестіреміз:
\[ y^2-\frac34=3y-2. \]
4-ке көбейтеміз:
\[ 4y^2-12y+5=0. \]
Дискриминант:
\[ D=(-12)^2-4\cdot4\cdot5=64. \]
\[ y=\frac{12\pm8}{8}. \]
\[ y_1=\frac12,\qquad y_2=\frac52. \]
\(x=3y-2\):
\[ y_1=\frac12 \Rightarrow x_1=\frac32-2=-\frac12; \]
\[ y_2=\frac52 \Rightarrow x_2=\frac{15}{2}-2=\frac{11}{2}. \]
Жауабы:
\[ \boxed{\left(-\frac12;\frac12\right), \left(\frac{11}{2};\frac52\right)}. \]
Графикте бүйірімен ашылған парабола мен түзу екі нүктеде қиылысады.
4)
\[ \begin{cases} x+1=2y,\\ 5xy+y^2-16=0. \end{cases} \]
Бірінші теңдеуден:
\[ y=\frac{x+1}{2}. \]
Екінші теңдеуге қоямыз:
\[ 5x\cdot\frac{x+1}{2} +\left(\frac{x+1}{2}\right)^2-16=0. \]
4-ке көбейтеміз:
\[ 10x(x+1)+(x+1)^2-64=0. \]
\[ 10x^2+10x+x^2+2x+1-64=0, \]
\[ 11x^2+12x-63=0. \]
Дискриминант:
\[ D=12^2-4\cdot11\cdot(-63)=2916. \]
\[ \sqrt D=54. \]
\[ x=\frac{-12\pm54}{22}. \]
\[ x_1=-3,\qquad x_2=\frac{21}{11}. \]
\(y=\frac{x+1}{2}\):
\[ x_1=-3 \Rightarrow y_1=-1; \]
\[ x_2=\frac{21}{11} \Rightarrow y_2=\frac{16}{11}. \]
Жауабы:
\[ \boxed{(-3;-1), \left(\frac{21}{11};\frac{16}{11}\right)}. \]
Графикте түзу мен екінші қисық екі нүктеде қиылысады.
5)
\[ \begin{cases} x^2+y^2=17,\\ y-x+3=0. \end{cases} \]
Бірінші график — центрі \(O(0;0)\), радиусы \(\sqrt{17}\) болатын шеңбер.
Екінші теңдеу:
\[ y=x-3. \]
Шеңбер теңдеуіне қоямыз:
\[ x^2+(x-3)^2=17. \]
\[ 2x^2-6x-8=0. \]
Дискриминант:
\[ D=(-6)^2-4\cdot2\cdot(-8)=100. \]
\[ x=\frac{6\pm10}{4}. \]
\[ x_1=4,\qquad x_2=-1. \]
\[ x_1=4 \Rightarrow y_1=1; \]
\[ x_2=-1 \Rightarrow y_2=-4. \]
Жауабы:
\[ \boxed{(4;1),\;(-1;-4)}. \]
6)
\[ \begin{cases} x^2+y^2=100,\\ 4y-3x=0. \end{cases} \]
Бірінші график — радиусы \(10\) болатын шеңбер.
Екінші теңдеу:
\[ 4y=3x \Rightarrow y=\frac{3x}{4}. \]
Шеңберге қоямыз:
\[ x^2+\left(\frac{3x}{4}\right)^2=100. \]
\[ x^2+\frac{9x^2}{16}=100, \]
\[ \frac{25x^2}{16}=100, \]
\[ x^2-64=0. \]
Дискриминант:
\[ D=0^2-4\cdot1\cdot(-64)=256. \]
\[ x=\frac{\pm16}{2}=\pm8. \]
\[ x=8 \Rightarrow y=6; \]
\[ x=-8 \Rightarrow y=-6. \]
Жауабы:
\[ \boxed{(8;6),\;(-8;-6)}. \]
Түзу шеңбердің центрі арқылы өтеді, сондықтан екі нүктеде қиылысады.
7)
\[ \begin{cases} x^2+y^2=8{,}5,\\ y-x+4=0. \end{cases} \]
Екінші теңдеу:
\[ y=x-4. \]
Оны бірінші теңдеуге қоямыз:
\[ x^2+(x-4)^2=8{,}5. \]
\[ 2x^2-8x+7{,}5=0. \]
Бөлшек болмау үшін 2-ге көбейтеміз:
\[ 4x^2-16x+15=0. \]
Дискриминант:
\[ D=(-16)^2-4\cdot4\cdot15=16. \]
\[ x=\frac{16\pm4}{8}. \]
\[ x_1=\frac52,\qquad x_2=\frac32. \]
\[ x_1=\frac52 \Rightarrow y_1=\frac52-4=-\frac32; \]
\[ x_2=\frac32 \Rightarrow y_2=\frac32-4=-\frac52. \]
Жауабы:
\[ \boxed{\left(\frac52;-\frac32\right), \left(\frac32;-\frac52\right)}. \]
Графикте шеңбер мен түзу екі нүктеде қиылысады.
8)
\[ \begin{cases} 3x^2+2y^2=11,\\ 2y+x-3=0. \end{cases} \]
Бірінші график — эллипс.
Екінші теңдеуден:
\[ x=3-2y. \]
Эллипс теңдеуіне қоямыз:
\[ 3(3-2y)^2+2y^2=11. \]
\[ 3(9-12y+4y^2)+2y^2=11, \]
\[ 27-36y+12y^2+2y^2=11, \]
\[ 14y^2-36y+16=0. \]
2-ге бөлеміз:
\[ 7y^2-18y+8=0. \]
Дискриминант:
\[ D=(-18)^2-4\cdot7\cdot8=100. \]
\[ y=\frac{18\pm10}{14}. \]
\[ y_1=2,\qquad y_2=\frac47. \]
\(x=3-2y\):
\[ y_1=2 \Rightarrow x_1=3-4=-1; \]
\[ y_2=\frac47 \Rightarrow x_2=3-\frac87=\frac{13}{7}. \]
Жауабы:
\[ \boxed{(-1;2), \left(\frac{13}{7};\frac47\right)}. \]
Қорытынды жауаптар
\[ \boxed{1)\ (1;-2)} \]
\[ \boxed{2)\ (2;-4),\left(-\frac{13}{6};-\frac{97}{18}\right)} \]
\[ \boxed{3)\ \left(-\frac12;\frac12\right), \left(\frac{11}{2};\frac52\right)} \]
\[ \boxed{4)\ (-3;-1), \left(\frac{21}{11};\frac{16}{11}\right)} \]
\[ \boxed{5)\ (4;1),\ (-1;-4)} \]
\[ \boxed{6)\ (8;6),\ (-8;-6)} \]
\[ \boxed{7)\ \left(\frac52;-\frac32\right), \left(\frac32;-\frac52\right)} \]
\[ \boxed{8)\ (-1;2), \left(\frac{13}{7};\frac47\right)} \]
