Осылардын мағынасы бір бірден

Қысқаша жауап: бұл — халық даналығындағы «үш» ұғымдары. Мұндағы сөздер тура емес, ауыспалы мағынада қолданылған.

1. Үш арсыз

• Ұйқы арсыз — ұйқы уақыт пен орын талғамайды, адам кез келген жерде ұйықтап қалуы мүмкін.
• Тамақ арсыз — қарын ашса, адам тамақ ішуді ойлайды; тамақ уақыт күтпейді.
• Күлкі арсыз — күлкі де кейде орын мен уақытқа қарамай пайда болады.

Мұндағы «арсыз» сөзі «ұятсыз» деген жаман мағынада емес, еш нәрсеге қарамайтын деген мағынада айтылған.

2. Үш ғайып

• Ажал ғайып — адамның қашан және қай жерде қайтыс болатыны белгісіз.
• Қонақ ғайып — қонақтың қашан келетінін алдын ала білу қиын.
• Несібе ғайып — адамның ризық-несібесі қайдан және қашан келері белгісіз.

«Ғайып» — көзге көрінбейтін, алдын ала белгісіз нәрсе.

3. Үш даусыз

• Мінез — әр адамның өз мінезі болады, оны жасыру немесе бірден өзгерту қиын.
• Кәрілік — әр адам уақыт өте келе қартаяды.
• Ажал — өлімнен ешкім қашып құтыла алмайды.

«Даусыз» — талассыз, сөзсіз болатын нәрсе деген мағынада.

4. Үш тәтті

• Жан тәтті — адам өз өмірін бәрінен қымбат көреді.
• Мал тәтті — дүние-мүлік пен дәулет адамға қажет әрі қымбат.
• Жар тәтті — өмірлік серік, сүйікті адам өте қымбат болады.

5. Үш күшті

• Ақыл күшті — ақыл қиындықты шешуге және дұрыс жол табуға көмектеседі.
• Жүрек күшті — батыл, қайсар адам қорқынышты жеңе алады.
• Тіл күшті — сөз адамды сендіреді, қуантады, татуластырады немесе ренжіте алады.

Есте сақтау тәсілі:

• арсыз — уақыт пен орын талғамайды;
• ғайып — белгісіз;
• даусыз — міндетті түрде болады;
• тәтті — қымбат;
• күшті — әсері зор.