18 кылымдагы Англия.Өнөр жай революция
Кыскача жооп
18-кылымдын экинчи жарымында Англияда өнөр жай революциясы башталган. Бул — кол эмгегинен машина менен иштөөгө, мануфактурадан фабрикага өтүү процесси. Алгач өзгөрүүлөр текстиль өнөр жайында, кийин көмүр казууда, металлургияда жана транспортто жүргөн.
Негизги себептери
- Англияда капитал жана соода өнүккөн;
- колониялардан чийки зат, өзгөчө пахта келген;
- көмүр менен темирдин запастары көп болгон;
- айыл чарбасындагы өзгөрүүлөрдөн жумушчу күчү шаарларга келген;
- товарларга ички жана тышкы суроо-талап өскөн.
Маанилүү ойлоп табуулар
- 1764-ж. — Жеймс Харгривс жип ийрүүчү «Дженни» машинасын ойлоп тапкан;
- 1769-ж. — Ричард Аркрайт суу күчү менен иштеген машинаны түзгөн;
- 1779-ж. — Сэмюэл Кромптон «мюль» машинасын жасаган;
- 1785-ж. — Эдмунд Картрайт механикалык токуу станогун ойлоп тапкан;
- Жеймс Уатт буу машинасын өркүндөтүп, аны өндүрүштө колдонууга шарт түзгөн.
Натыйжалары
Фабрикалар көбөйүп, өндүрүш тез өскөн. Шаарлар кеңейип, жаңы коомдук катмарлар — буржуазия жана жумушчу табы пайда болгон. Бирок жумушчулар узак убакыт аз айлыкка иштеп, эмгек шарттары оор болгон.
Эсте сактоо үчүн:
себептер → машиналардын пайда болушу → фабрикалардын өсүшү → коомдун өзгөрүшү.
Обсуждение
2 сообщенияМага тушунукту жана маанилүү жерлерин айтып бер
Англиядагы өнөр жай революциясы — түшүнүктүү түшүндүрмө
Өнөр жай революциясы — кол эмгегинен машина менен иштөөгө, чакан устаканалардан фабрикаларга өтүү процесси.
Ал 18-кылымдын экинчи жарымында Англияда башталган.
Эмне үчүн Англияда башталган?
- Көмүр жана темир көп болгон — машиналарды жана буу кыймылдаткычтарын жасоого керек болгон.
- Капитал көбөйгөн — соодадан жана колониялардан байыган адамдар фабрикаларга акча салышкан.
- Жумушчу күчү пайда болгон — айыл чарбасындагы өзгөрүүлөрдөн улам көп адамдар шаарларга келип, фабрикаларда иштей башташкан.
- Товарларга суроо-талап өскөн — кийим-кече жана башка буюмдар көп керек болгон.
Кайсы тармак биринчи өнүккөн?
Алгач текстиль өнөр жайы, башкача айтканда кездеме токуу жана жип ийрүү өнүккөн.
Маанилүү ойлоп табуулар:
- 1764-жыл — Харгривс жип ийрүүчү «Дженни» машинасын жасаган;
- 1769-жыл — Аркрайт суу менен иштеген машинаны ойлоп тапкан;
- 1779-жыл — Кромптон «мюль» машинасын түзгөн;
- 1785-жыл — Картрайт механикалык токуу станогун жасаган;
- Жеймс Уатт буу машинасын өркүндөтүп, аны фабрикаларда колдонууга шарт түзгөн.
Натыйжалары
- Фабрикалар жана шаарлар көбөйгөн;
- Товарлар тез жана көп өндүрүлө баштаган;
- Темир жол, көмүр казуу жана металлургия өнүккөн;
- Буржуазия — фабрика ээлери пайда болгон;
- Жумушчу табы — фабрикада иштеген адамдар көбөйгөн;
- Жумушчулар узак убакыт иштеп, аз айлык алышкан; балдар эмгеги да колдонулган.
Эң маанилүү жыйынтык
Өнөр жай революциясы Англияны дүйнөдөгү эң өнүккөн өнөр жай өлкөлөрүнүн бирине айланткан.
Эсте сактоо үчүн:
Кол эмгеги → машиналар → фабрикалар → шаарлардын өсүшү → буржуазия жана жумушчу табы.
