Объяснение процесса проверки
Думаю, мне нужно объяснить, как проверять грамматические основы, подсчитывая их. Например, фразы вроде «адам иштейт/табат/жыргайт» имеют один субъект и однородные сказуемые. Затем есть конструкции вроде «Сарт аке болгон экен», «таш барктуу» и «адам мүдүрүлөт», которые все представляют собой одну основу. Фразы вроде «көөнү балада + көөнү талаада» показывают две основы. Мне нужно выяснить, необходимо ли включать специальное форматирование, например подчёркивание, которое markdown не поддерживает, но можно использовать обозначения! Давайте найдём ясный способ это представить.
Кыска жооп
1, 2, 3, 5, 6-сүйлөмдөр — жөнөкөй сүйлөмдөр.
4-сүйлөм — эки жөнөкөй сүйлөмдөн турган татаал сүйлөм.
Талдоо
1. Мээнеткеч адам тынбай иштейт, табат, жыргайт.
- адам — ээ;
- мээнеткеч — аныктооч;
- тынбай — бышыктооч;
- иштейт, табат, жыргайт — бир өңчөй баяндоочтор.
Мааниси: Эмгекчил адам тынымсыз иштеп, киреше таап, жакшы жашайт.
2. Сарт аке акылдуу да, калыс да, жөнөкөй да адам болгон экен.
- Сарт аке — ээ;
- акылдуу да, калыс да, жөнөкөй да — бир өңчөй аныктоочтор;
- адам болгон экен — баяндооч.
Мааниси: Сарт аке акылдуу, адилеттүү жана жөнөкөй адам болгон.
3. Керектүү таш алдынан барктуу.
- таш — ээ;
- керектүү — аныктооч;
- алдынан — бышыктооч;
- барктуу — баяндооч.
Мааниси: Керек болгон нерсе, жөнөкөй болсо да, баалуу болуп эсептелет.
4. Эненин көөнү — балада, баланын көөнү — талаада.
Бул — татаал сүйлөм, анткени эки грамматикалык негиз бар:
- Эненин көөнү — ээ, балада — баяндооч.
- Баласынын көөнү — ээ, талаада — баяндооч.
- эненин, баланын — аныктоочтор.
Мааниси: Эне дайыма баласын ойлойт, ал эми бала кең дүйнөгө, эркиндикке кызыгат.
5. Ойлонбой сүйлөгөн адам өзүнөн көп мүдүрүлөт.
- адам — ээ;
- ойлонбой сүйлөгөн — аныктооч;
- ойлонбой — бышыктооч;
- өзүнөн — толуктооч;
- көп — бышыктооч;
- мүдүрүлөт — баяндооч.
Мааниси: Ойлонбостон сүйлөгөн адам өз сөзүнөн улам көп кыйынчылыкка туш болот.
6. Мактанган дос эмес.
- мактанган — ээ, затташкан атоочтук;
- дос эмес — баяндооч.
Мааниси: Өзүн ашыкча мактаган адам чыныгы дос боло албайт.
Текшерүү
Татаал сүйлөмдө эки же андан көп грамматикалык негиз болот. 4-сүйлөмдө:
\[ \text{көөнү — балада} \quad+\quad \text{көөнү — талаада} \]
Ошондуктан ал — татаал сүйлөм. калган сүйлөмдөрдө бир гана грамматикалык негиз бар.