Қысқаша жауап
Парафиннің балқу температурасы — \(47^\circ\text{C}\). Қыздырғанда ол қатты күйден сұйық күйге, ал салқындатқанда сұйық күйден қатты күйге өтеді. Бұл — физикалық құбылыс, себебі жаңа зат түзілмейді.
Кестеге жазылатын жауап
Не байқалды?
Парафин — қатты зат. Қыздырғанда ол біртіндеп жұмсарып, сұйыққа айналды. Парафин толық балқығанда температурасы \(47^\circ\text{C}\) болды.
Қорытынды:
Қыздыру әсерінен қатты парафин сұйық күйге өзгерді. Заттың құрамы өзгермегендіктен, бұл — физикалық құбылыс.
Салқындату қисығы
Салқындаған кезде:
- Алдымен сұйық парафиннің температурасы төмендейді.
- Температура шамамен \(47^\circ\text{C}\)-қа жеткенде парафин қата бастайды.
- Қатаю кезінде температура біраз уақыт тұрақты болады.
- Парафин толық қатқаннан кейін оның температурасы қайтадан төмендейді.
Қисықтың түрі:
Температура
│\
│ \
│ \
47°C│ ─────────
│ \
│ \
└──────────────── Уақыт
Бөлшектер теориясы бойынша түсіндіру
- Қатты парафинде бөлшектер бір-біріне жақын орналасып, тек тербеліп тұрады.
- Қыздырғанда бөлшектердің қозғалысы күшейеді, сондықтан олар еркінірек қозғалып, парафин сұйыққа айналады.
- Салқындатқанда бөлшектер баяулайды және қайтадан реттеліп орналасады.
- Қатаю кезінде жылу бөлінетіндіктен, температура біраз уақыт өзгермейді.
Суретте нақты уақыт–температура өлшемдері толық көрінбейді, сондықтан графиктің жалпы түрі көрсетілді.
