2-3-4
Кыска жооп: 2) Апельсин ширеси — 4 л, алма ширеси — 6 л, ананас ширеси — 10 л. 3) Айдай — 8 с, Назгүл — 32 с, Жамийла — 60 с. 4) а) таза алма : чириген алма = 7:2; б) 70 таза алма.
Кантип чыгарылат
Катыш эсептеринде жалпы бөлүктөрдүн санын таап, анан бир бөлүккө канча туура келерин аныктайбыз.
2-маселе.
\[
2+3+5=10\text{ бөлүк}
\]
\[
20:10=2\text{ л — бир бөлүк}
\]
Андан кийин:
- апельсин: \(2\cdot2=4\) л;
- алма: \(3\cdot2=6\) л;
- ананас: \(5\cdot2=10\) л.
Текшерүү: \(4+6+10=20\) л. ✅
3-маселе.
\[
2+8+15=25\text{ бөлүк}
\]
\[
100:25=4\text{ с — бир бөлүк}
\]
Демек:
- Айдай: \(2\cdot4=8\) с;
- Назгүл: \(8\cdot4=32\) с;
- Жамийла: \(15\cdot4=60\) с.
Текшерүү: \(8+32+60=100\) с. ✅
4-маселе.
Бардык алманы \(9\) бөлүк деп алабыз. Анда:
- чириген алма — \(2\) бөлүк;
- таза алма — \(9-2=7\) бөлүк.
а) Таза алманын чириген алмага катышы: \[ 7:2 \]
б) \(20\) чириген алма \(2\) бөлүккө туура келет. Ошондо \(1\) бөлүк: \[ 20:2=10 \] Таза алма \(7\) бөлүк: \[ 7\cdot10=70 \]
Текшерүү: \(20\) чириген жана \(70\) таза — жалпы \(90\) алма; \(20/90=\frac{2}{9}\). ✅
Жалпы эреже: катыш берилсе, адегенде бөлүктөрдүн суммасын тап, жалпы санды ошого бөл, анан ар бир санды өзүнүн бөлүгүнө көбөйт.
