Ало! Төмөндө «Дүйнөлүк океандын ресурстары» боюнча кыска конспект:
Кыскача конспект
Дүйнөлүк океандын ресурстары — адамзат океандан азыр пайдаланып жаткан жана келечекте пайдалана турган байлыктары. Океан Жер бетинин ~71%ин ээлейт, суунун негизги бөлүгү ошондо.
Ресурстарды 4 негизги топко бөлүү ыңгайлуу:
Биологиялык ресурстар
Балык, деңиз жаныбарлары, ылаасы, балырлар, планктон.
Бул — азык-түлүк булагы. Бирок балыктарды ашыкча кармоо, деңиз жаныбарларынын азайышы коркунуч туудурат.Минералдык ресурстар
Океандын тайыз бөлүктөрүндө мунай жана газ, ошондой эле көмүр, кум, шагыл, туз, магний, бром ж.б.
Тереңде темир-марганец конкрециялары кездешет, бирок аларды казуу кымбат жана экологияга зыяндуу.Энергетикалык ресурстар
Толкун, ташкын-кайтым, деңиз агымдары, шамал жана суунун температуралык айырмасынан алынуучу энергия.
Бул кайра жаралуучу булак, бирок курулушу кымбат.Суу жана химиялык ресурстар
Деңиз суусун тузсуздандырып ичүүгө пайдалануу, туз жана башка химиялык элементтерди алуу.
Океан суусу өзү да чоң ресурс болуп саналат.
Кошумча: океан транспорттук жана рекреациялык (туризм, эс алуу) мааниге ээ.
Экологиялык маселелер: океандын булганышы, мунайдын төгүлүшү, пластик, балыктарды ашыкча кармоо, океандын кычкылданышы. Ошондуктан ресурстарды акылдуу, чектелүү жана эл аралык кызматташуу менен пайдалануу керек.
Принцибин түшүнүү
Океан ресурстарын топтоштуруунун негизги жолу — океандан эмнени алып жатабыз деген суроого жооп берүү:
- тирүү организмдерди алсак — биологиялык;
- пайдалуу кендерди казсак — минералдык;
- кыймылынан энергия алсак — энергетикалык;
- суусун же андагы заттарды пайдалансак — суу-химиялык.
Ушундай топтоп жазсаңыз, ушуга окшош ар кандай суроого оңой жооп бере аласыз.
Өзүңүздү текшерүү:
Балык — биологиялык, мунай — минералдык, ташкын энергиясы — энергетикалык, тузсуздандырылган суу — суу ресурсу. ✅
