заттын саны.Моль. Мольдук масса кыскача тушуну

Кыскача: заттын саны — затта канча моль бар экенин көрсөтөт. 1 моль затта \(6{,}02\cdot10^{23}\) бөлүкчө (атом, молекула же ион) болот. Молярдык масса — 1 моль заттын массасы; бирдиги г/моль.

Негизги формулалар:

\[ n=\frac{m}{M},\qquad m=nM,\qquad M=\frac{m}{n} \]

\[ N=nN_A,\qquad N_A=6{,}02\cdot10^{23}\ \text{бөлүкчө/моль} \]

Мында:
\(n\) — заттын саны, моль;
\(m\) — масса, г;
\(M\) — молярдык масса, г/моль;
\(N\) — бөлүкчөлөрдүн саны.

Молярдык массаны кантип табуу керек? Периоддук таблицадан элементтердин салыштырмалуу атомдук массаларын алып, формула боюнча кошобуз. Мисалы, суу \(H_2O\):

\[ M(H_2O)=2\cdot1+16=18\ \text{г/моль} \]

Демек 1 моль суунун массасы 18 г.

Мисал: 36 г суу канча моль?

\[ n=\frac{m}{M}=\frac{36}{18}=2\ \text{моль} \]

Молекулалардын саны:

\[ N=nN_A=2\cdot6{,}02\cdot10^{23}=1{,}204\cdot10^{24} \]

Текшерүү: \(2\ \text{моль}\cdot18\ \text{г/моль}=36\ \text{г}\) — туура.

Эсте сакта: моль — сандын бирдиги, ал эми молярдык масса — 1 моль заттын массасы. \(M\) дайым г/моль менен, \(m\) грамм менен жазылат.