Задача Задача №3761728
А
А
жерди адамды ощдоштуруу
Жерди адам тарабынан өздөштүрүүнүн этаптары:
- Таш доору — аңчылык, жыйноочулук; адамдар бардык материктерге тараган.
- Неолиттик революция (б.з.ч. 10–8 миң жылдык) — дыйканчылык, мал чарбачылык, отурукташуу.
- Улуу географиялык ачылыштар (XV–XVII к.) — жаңы жерлердин ачылышы жана колониялашуу.
- Өнөр жай төңкөрүшү (XVIII–XIX к.) — шаарлардын өсүшү, транспорт, жаратылыштын активдүү пайдаланылышы.
- Азыркы этап — кургактыктын ~60% өздөштүрүлгөн; эң тыгыз — Европа, Азия; эң аз — Антарктида, Сахара, Арктика.
Эгер суроо башкача (мисалы, «жерди коргоо» же белгилүү бир пункт) болсо — тактап жазыңыз.
Обсуждение
2 сообщения А
География тема конспект
Конспект: «Жерди адамдын өздөштүрүү»
1. Негизги түшүнүктөр
- Өздөштүрүү — адамдын жашап, чарба жүргүзүү үчүн жаратылышты пайдаланышы.
- Негизги көрсөткүч — жайгашкан калктын тыгыздыгы жана чарба жүргүзүлгөн аянттын үлүшү.
- Кургактыктын ~60% гана активдүү өздөштүрүлгөн.
2. Тарыхый этаптар
| Этап | Мезгил | Негизги белгиси |
|---|---|---|
| Таш доору | б.з.ч. 2 млн–10 миң ж. | аңчылык, жыйноочулук, көчмөн жашоо |
| Неолиттик революция | б.з.ч. 10–8 миң ж. | дыйканчылык, мал чарба, отурукташуу |
| Байыркы цивилизациялар | б.з.ч. 4–1 миң ж. | дарыя өрөөндөрү (Нил, Тигр, Инд, Хуанхэ) |
| Орто кылымдар | V–XV к. | Жибек жолу, шаарлардын өсүшү |
| Улуу географиялык ачылыштар | XV–XVII к. | жаңы жерлер, колониялашуу |
| Өнөр жай төңкөрүшү | XVIII–XIX к. | шаарлашуу, транспорт, өндүрүш |
| Азыркы этап | XX–XXI к. | илимий-техникалык прогресс, экологиялык көйгөйлөр |
3. Аймактар боюнча өздөштүрүү
- Эң тыгыз өздөштүрүлгөн: Европа, Чыгыш жана Түштүк Азия, АКШнын чыгышы.
- Эң аз өздөштүрүлгөн: Антарктида, Сахара, Арктика, Амазония, бийик тоолор, чөлдөр.
- Себептери: климат, рельеф, суу ресурстары, топурак, деңиз деңгээлинен бийиктиги.
4. Жаратылышка тийгизген таасири
- Токойлордун кыскарышы, чөлдөшүү, топурактын эрозиясы.
- Калктын өсүшү жана шаарлашуу.
- Туруктуу өнүгүү — жаратылышты сарамжалдуу пайдалануу принциби.
5. Негизги жыйынтык Адам Жерди өздөштүрүүнү аңчылыктан баштап, бүгүн дээрлик бардык аймактарга жетти; мындан ары милдет — жаратылышты сактоо менен пайдалануу.
