Задача Задача №3766071
А
А
Канфуцийчилик жана даосизм салыштыруу
Кыска жооп: Конфуцийчилик менен даосизм — байыркы Кытайдагы эки окуу. Экөө тең адамдын адебин жана гармонияны издейт, бирок конфуцийчилик коомдук тартип, адеп, билим, милдет жана ритуал аркылуу гармонияга жетүүнү үйрөтсө, даосизм «Дао» жолун ээрчүү, табигыйлык, «у-вэй» (зордуксуз аракет) жана жөнөкөйлүк идеясына басым жасайт.
Окшоштуктары
- Экөө тең байыркы Кытайда пайда болгон.
- Негизги максаты — адам менен коомдун, адам менен табияттын ортосунда гармония.
- Адам өзүн өзгөртүп, идеал инсан болушу керек деп эсептешет.
- Кытай маданиятына, философиясына, искусствосуна жана моралдык түшүнүктөрүнө чоң таасир тийгизген.
- Алгач философиялык-этикалык окуу болуп, кийин диний өңүттөр да пайда болгон.
Айырмачылыктары
| Салыштыруу | Конфуцийчилик | Даосизм |
|---|---|---|
| Негизги максат | Коомдук тартип, адеп, туура мамилелер | Дао жолун ээрчүү, табигыйлык, ички эркиндик |
| Ачкыч түшүнүктөр | Жэнь (адамгерчилик), ли (ритуал), сяо (ата-энеге сый), цзюнь-цзы (асыл адам) | Дао, Дэ, у-вэй, цзыжань (табигыйлык), жөнөкөйлүк |
| Коом жана мамлекет | Үй-бүлөлүк жана коомдук милдет, улукту сыйлоо, адептүү башкаруучу | Коомдук шарттуулукту сындайт; зордук-зомбулуксуз, көзөмөлсүз башкарууну жактайт |
| Идеал адам | Окуган, адептүү, коомго кызмат кылган «асыл адам» | Табият менен ырааттуу, Даого ээрчиген ыйык; ашыкча каалоолордон бош адам |
| Негизги ыкма | Билим, тарбия, ритуал, өзүн кармоо, жакшы үлгү | Интуиция, тынчтык, «у-вэй», табигый жөнөкөйлүк |
| Табиятка көз караш | Көбүнчө адам жана коом маселелерине көңүл бурат | Табият, космос жана Дао менен байланышты баса белгилейт |
| Ритуалдарга мамиле | Ритуал — тартиптин жана тарбиянын маанилүү бөлүгү | Ашыкча ритуалды жасалмалык деп сындайт |
Эстеп калуу үчүн
- Конфуцийчилик: «Адам өзүн тарбиялайт → үй-бүлө тартипке келет → коом жана мамлекет тартипке келет».
- Даосизм: «Адам Даого ээрчип, зордук кылбаса → табигый тартип өзү орнойт».
Текшерүү: Негизги айырманы «конфуцийчилик — коомдук милдет жана ритуал; даосизм — табигыйлык жана у-вэй» деп түшүндүрсөң, жооп туура болот.
