Кыска жооп: \(\alpha=30^\circ\) (мектептик маселелерде көбүнчө ушундай алынат).
Тактап айтканда, \(\sin\alpha=0,5\) болгондуктан \(\alpha=30^\circ\) же \(150^\circ\) болушу мүмкүн.
Берилди:
\(L=50\ \text{см}=0,5\ \text{м}\)
\(B=0,1\ \text{Тл}\)
\(F=0,05\ \text{Н}\)
\(I=2\ \text{А}\)
\(\alpha\ —\ ?\)
Формула:
Түз ток өткөргүчкө магнит талаасы тарабынан аракет этүүчү Ампер күчү:
\[ F=BIL\sin\alpha \]
Бул жерде \(\alpha\) — токтун багыты менен магнит индукциясынын векторунун ортосундагы бурч.
Чыгаруу:
\[ \sin\alpha=\frac{F}{BIL} \]
\[ \sin\alpha=\frac{0,05}{0,1\cdot 2\cdot 0,5} =\frac{0,05}{0,1}=0,5 \]
\[ \alpha=30^\circ \]
Текшерүү:
\[ F=0,1\cdot 2\cdot 0,5\cdot \sin30^\circ =0,1\cdot 0,5=0,05\ \text{Н} \]
Демек, эсеп туура.
Эстеп калчу принцип: магнит талаасындагы ток өткөргүчкө аракет этүүчү күч ток күчүнө, магнит индукциясына, өткөргүчтүн узундугуна жана бурчтун синусуна көз каранды. Ток магнит талаасына перпендикуляр болсо (\(\alpha=90^\circ\)), күч эң чоң болот; ал эми ток магнит индукциясынын багыты боюнча жатса (\(\alpha=0^\circ\) же \(180^\circ\)), күч нөлгө барабар болот.
