ущуларды иште
Сверь числа и знаки с фото.
1 Төмөнкү жөнөкөй бөлчөктөрдү пайыздарга туюндургула.
а) \(\frac{2}{5}\) =
б) \(\frac{3}{10}\) =
в) \(1\frac{3}{5}\) =
г) \(\frac{13}{16}\) =
д) \(\frac{11}{5}\) =
е) \(\frac{7}{2}\) =
2 Төмөнкү ондук бөлчөктөрдү пайыздарга туюндургула.
а) 0,01 =
б) 0,26 =
Кыскача жооп
1-тапшырма (жөнөкөй бөлчөктөрдү пайызга):
| Бөлчөк | Эсептөө | Жооп | |
|---|---|---|---|
| а) | \(\frac{2}{5}\) | \(\frac{2}{5}\cdot 100\%\) | 40% |
| б) | \(\frac{3}{10}\) | \(\frac{3}{10}\cdot 100\%\) | 30% |
| в) | \(1\frac{3}{5}=\frac{8}{5}\) | \(\frac{8}{5}\cdot 100\%\) | 160% |
| г) | \(\frac{13}{16}\) | \(\frac{13}{16}\cdot 100\%\) | 81,25% |
| д) | \(\frac{11}{5}\) | \(\frac{11}{5}\cdot 100\%\) | 220% |
| е) | \(\frac{7}{2}\) | \(\frac{7}{2}\cdot 100\%\) | 350% |
2-тапшырма (ондук бөлчөктөрдү пайызга):
| Ондук бөлчөк | Эсептөө | Жооп | |
|---|---|---|---|
| а) | 0,01 | \(0,01\cdot 100\) | 1% |
| б) | 0,26 | \(0,26\cdot 100\) | 26% |
Эмнеге мындай болот
\(1\%\) — бул \(\frac{1}{100}\), башкача айтканда бүтүндүн жүздөн бир үлүшү. Ошондуктан бөлчөктү пайыз менен туюндуруу үчүн аны 100гө көбөйтүп, артына % белгисин кошобуз:
\[ \frac{a}{b}\cdot 100\% = \frac{100a}{b}\% \]
Мисалы, а): \(\frac{2}{5}\cdot 100\% = \frac{200}{5}\% = 40\%\). Бул жерде ыңгайлуу жол — адегенде \(100\) менен \(5\)ти кыскартуу: \(100:5=20\), анан \(2\cdot 20 = 40\).
Аралаш сан (в пункту). \(1\frac{3}{5}\)тү адегенде туура эмес бөлчөккө айландырабыз: \[ 1\frac{3}{5} = \frac{1\cdot 5+3}{5} = \frac{8}{5}, \qquad \frac{8}{5}\cdot 100\% = 160\% \] Же бөлүктөр боюнча: \(1 = 100\%\), \(\frac{3}{5} = 60\%\), жалпы \(100\% + 60\% = 160\%\).
Ондук бөлчөктөр. 100гө көбөйтүү — бул үтүрдү эки орунга оңго жылдыруу: \(0,01 \to 1\), \(0,26 \to 26\).
Текшерүү
- \(40\% = \frac{40}{100} = \frac{2}{5}\) ✓
- \(81,25\% = \frac{81,25}{100} = 0,8125\), ал эми \(\frac{13}{16} = 0,8125\) ✓
- \(26\% = \frac{26}{100} = 0,26\) ✓
Обсуждение
2 сообщенияМага энкеректуу жазыла тургандарын жаз
1-тапшырма. Бөлчөктү пайыз менен туюндур:
\[ \text{a) } \frac{2}{5} = \frac{2}{5}\cdot 100\% = \frac{200}{5}\% = 40\% \]
\[ \text{б) } \frac{3}{10} = \frac{3}{10}\cdot 100\% = \frac{300}{10}\% = 30\% \]
\[ \text{в) } 1\frac{3}{5} = \frac{8}{5} = \frac{8}{5}\cdot 100\% = \frac{800}{5}\% = 160\% \]
\[ \text{г) } \frac{13}{16} = \frac{13}{16}\cdot 100\% = \frac{1300}{16}\% = 81,25\% \]
\[ \text{д) } \frac{11}{5} = \frac{11}{5}\cdot 100\% = \frac{1100}{5}\% = 220\% \]
\[ \text{е) } \frac{7}{2} = \frac{7}{2}\cdot 100\% = \frac{700}{2}\% = 350\% \]
2-тапшырма. Ондук бөлчөктү пайыз менен туюндур:
\[ \text{а) } 0,01 = 0,01\cdot 100\% = 1\% \]
\[ \text{б) } 0,26 = 0,26\cdot 100\% = 26\% \]
Эскертүү: ар бир сапта эрежени көрсөтүү милдеттүү эмес — негизгиси «бөлчөк \(\cdot 100\% =\) жооп». Мисалы, г) пунктунда \(\frac{1300}{16}=81,25\) экенин эсептеп көрсөң жетиштүү.
Эгер «энкеректуу» деп башка нерсени — мисалы, так маанисин же чоңдук боюнча салыштырууну — айткың келсе, жазып кой, ошого жараша жазам.
