Сверь числа и знаки с фото.
Тапсырмалар: ① Тиісті сөздерді қойып, сөйлемдерді толықтырып дәптерге жазыңдар:
- ___ қысым – тамырдан өркенге дейін бір жақты ылғал беруді туындатады.
- Түтіктер және елеуіш түтікшелері ___ ұлпа түзеді.
- Тамыр түтіктері толырақтан су және онда еріген ___ тұздарды сіңіріп алады.
- Организмдегі заттар тасымалы барлық ___ және жасушалар арасындағы байланысты қамтамасыз етеді. ② Дұрыс тұжырымды таңдаңдар («иә» немесе «жоқ»):
- Қарапайым бір жасушалы организмде ас қорыту және қоректік заттардың таралуы цитоплазманың үздіксіз қозғалысының нәтижесінде жүзеге асады.
- Өсімдіктерде жасушалар арасында сайшалар бар, онда еріген қоректік заттармен судың орын ауыстыруы жүзеге асады.
- Өсімдіктерде қоректік заттардың жылжуы өткізгіш ұлпалар арқылы жүзеге асады.
- Қантамырлар жүйесі бар жануарларда қоректік заттардың орын ауысуы тамырлар арқылы жүзеге асады.
Краткий ответ
Задание 1 — вписать нужные слова:
- Тамыр қысымы – тамырдан өркенге дейін бір жақты ылғал беруді туындатады. (корневое давление)
- Түтіктер және елеуіш түтікшелері өткізгіш ұлпа түзеді. (проводящая ткань)
- Тамыр түтіктері толырақтан су және онда еріген минералды тұздарды сіңіріп алады. (минеральные соли)
- Организмдегі заттар тасымалы барлық мүшелер және жасушалар арасындағы байланысты қамтамасыз етеді. (органы)
Задание 2 — «иә» / «жоқ»: 1 — иә, 2 — иә, 3 — иә, 4 — иә.
Почему так
Задание 1. Все пропуски — термины темы «тасымал» (транспорт веществ).
- Корень активно накачивает соли в сосуды, вода по осмосу идёт за солями, в сосудах возникает давление — оно и гонит воду в одну сторону: от корня к побегу. Значит, давление корневое.
- Сосуды (трахеи) + ситовидные трубки — это и есть проводящая ткань, других вариантов тут нет.
- Корневые волоски всасывают воду вместе с растворёнными минеральными солями.
- Транспорт связывает между собой все органы и клетки: приносит нужное, уносит продукты обмена.
Задание 2.
- У одноклеточных (амёба, инфузория) нет транспортной системы: цитоплазма непрерывно течёт, передвигает пищеварительные вакуоли и разносит питательные вещества — верно.
- Между клетками растений есть межклетники; по ним и по оболочкам вода с растворёнными веществами тоже передвигается (плюс сосуды и ситовидные трубки) — верно.
- Ксилема ведёт воду и минеральные соли вверх, флоэма — органические вещества от листьев ко всем органам — верно.
- У животных с кровеносной системой вещества переносятся кровью по сосудам (артерии, вены, капилляры) — верно.
Проверка. Подставь слово обратно в предложение и прочитай вслух: «Тамыр қысымы…», «өткізгіш ұлпа», «минералды тұздар», «барлық мүшелер және жасушалар» — все фразы звучат слитно и по смыслу. В 4-м утверждении конец строки на фото читается хуже; я понял его как «тамырлар (қан тамырлары) арқылы» — поэтому «иә».