Жауап
Сверь числа и знаки с фото.
- Кестені дәптерге сызып толтырыңдар.
№ Қосылыстың формуласы Зат мөлшері Зат массасы Бөлшектер саны 1 H₂ 2 моль 2 NH₃ 51 г 3 Al₂(SO₄)₃ 1,806·10²³ 4 CO₂ 1,5 моль 5 O₂ 128 г
№4 кестені толтырдым. Толтырылған нұсқасы:
| № | Қосылыстың формуласы | Зат мөлшері, моль | Зат массасы, г | Бөлшектер саны |
|---|---|---|---|---|
| 1 | \(H_2\) | 2 | 4 | \(1,204\cdot10^{24}\) |
| 2 | \(NH_3\) | 3 | 51 | \(1,806\cdot10^{24}\) |
| 3 | \(Al_2(SO_4)_3\) | 0,3 | 102,6 | \(1,806\cdot10^{23}\) |
| 4 | \(CO_2\) | 1,5 | 66 | \(9,03\cdot10^{23}\) |
| 5 | \(O_2\) | 4 | 128 | \(2,408\cdot10^{24}\) |
Негізгі формулалар:
\[ n=\frac{m}{M}, \qquad m=n\cdot M, \qquad N=n\cdot N_A, \qquad n=\frac{N}{N_A}. \]
Мұндағы \(N_A=6,02\cdot10^{23}\) моль\(^{-1}\).
Қадамдар:
Молярлық массаны периодтық кестеден табамыз: \(M(H_2)=2\) г/моль, \(M(NH_3)=17\) г/моль, \(M(Al_2(SO_4)_3)=342\) г/моль, \(M(CO_2)=44\) г/моль, \(M(O_2)=32\) г/моль.
Белгілі шамаға сәйкес формуланы қолданамыз:
- \(H_2\): \(m=2\cdot2=4\) г; \(N=2\cdot6,02\cdot10^{23}=1,204\cdot10^{24}\).
- \(NH_3\): \(n=51/17=3\) моль; \(N=3\cdot6,02\cdot10^{23}=1,806\cdot10^{24}\).
- \(Al_2(SO_4)_3\): \(n=(1,806\cdot10^{23})/(6,02\cdot10^{23})=0,3\) моль; \(m=0,3\cdot342=102,6\) г.
- \(CO_2\): \(m=1,5\cdot44=66\) г; \(N=1,5\cdot6,02\cdot10^{23}=9,03\cdot10^{23}\).
- \(O_2\): \(n=128/32=4\) моль; \(N=4\cdot6,02\cdot10^{23}=2,408\cdot10^{24}\).
Тексеру: әр қатарда \(N/n=N_A\) орындалады, яғни бөлшектер саны мен зат мөлшері бір-біріне сәйкес келеді.
Обсуждение
4 сообщенияМолярлық массаны есептеуді тағы бір мысалмен көрсетіңіз.
Мысал: \(Ca_3(PO_4)_2\) — кальций фосфатының молярлық массасы.
1-қадам. Формуланы бөлшектеу. Индекс жақшаның сыртында тұрса, ол жақшаның ішіндегі әр атомға көбейтіледі:
- \(Ca\): 3 атом;
- \(P\): \(1\cdot2=2\) атом;
- \(O\): \(4\cdot2=8\) атом.
2-қадам. Периодтық кестеден атомдық массаларды алу:
\[ A_r(Ca)=40,\qquad A_r(P)=31,\qquad A_r(O)=16. \]
3-қадам. Әр элементтің үлесін тауып, қосу:
\[ M(Ca_3(PO_4)_2)=3\cdot40+2\cdot31+8\cdot16=120+62+128=310\ \text{г/моль}. \]
Енді осы массаны есепте қалай қолданамыз. 62 г кальций фосфаты берілсін:
\[ n=\frac{m}{M}=\frac{62}{310}=0,2\ \text{моль}, \]
\[ N=n\cdot N_A=0,2\cdot6,02\cdot10^{23}=1,204\cdot10^{23}. \]
Тексеру. Элементтердің массалық үлестерінің қосындысы 100 % болуы керек:
\[ \frac{120}{310}\approx38,7\%,\quad \frac{62}{310}=20\%,\quad \frac{128}{310}\approx41,3\%, \]
\[ 38,7+20+41,3=100\%. \]
Есеп дұрыс.
Жеке жағдай — кристаллогидрат. Нүкте (\(\cdot\)) су молекулаларын білдіреді, оларды да қосамыз. Мысалы, \(CuSO_4\cdot5H_2O\):
\[ M=64+32+4\cdot16+5\cdot(2\cdot1+16)=160+90=250\ \text{г/моль}. \]
Өзіңізге шағын тапсырма: \(Fe_2O_3\)-тің молярлық массасын осы қадамдармен есептеп көріңіз — жауабы 160 г/моль болуы керек. Қаласаңыз, мен тексеріп беремін.
4 нормально шығарыш
№4 тапсырма. Кестені толтыру — толық шешім
Тұрақты шама: \(N_A=6,02\cdot10^{23}\) моль\(^{-1}\).
1. \(H_2\) — берілгені: \(n=2\) моль \[ M(H_2)=2\cdot1=2\ \text{г/моль} \] \[ m=n\cdot M=2\cdot2=4\ \text{г} \] \[ N=n\cdot N_A=2\cdot6,02\cdot10^{23}=1,204\cdot10^{24} \]
2. \(NH_3\) — берілгені: \(m=51\) г \[ M(NH_3)=14+3\cdot1=17\ \text{г/моль} \] \[ n=\frac{m}{M}=\frac{51}{17}=3\ \text{моль} \] \[ N=3\cdot6,02\cdot10^{23}=1,806\cdot10^{24} \]
3. \(Al_2(SO_4)_3\) — берілгені: \(N=1,806\cdot10^{23}\) \[ M=2\cdot27+3\cdot(32+4\cdot16)=54+288=342\ \text{г/моль} \] \[ n=\frac{N}{N_A}=\frac{1,806\cdot10^{23}}{6,02\cdot10^{23}}=0,3\ \text{моль} \] \[ m=n\cdot M=0,3\cdot342=102,6\ \text{г} \]
4. \(CO_2\) — берілгені: \(n=1,5\) моль \[ M(CO_2)=12+2\cdot16=44\ \text{г/моль} \] \[ m=n\cdot M=1,5\cdot44=66\ \text{г} \] \[ N=n\cdot N_A=1,5\cdot6,02\cdot10^{23}=9,03\cdot10^{23} \]
5. \(O_2\) — берілгені: \(m=128\) г \[ M(O_2)=2\cdot16=32\ \text{г/моль} \] \[ n=\frac{m}{M}=\frac{128}{32}=4\ \text{моль} \] \[ N=4\cdot6,02\cdot10^{23}=2,408\cdot10^{24} \]
Толтырылған кесте:
| № | Формула | Зат мөлшері, моль | Массасы, г | Бөлшектер саны |
|---|---|---|---|---|
| 1 | \(H_2\) | 2 | 4 | \(1,204\cdot10^{24}\) |
| 2 | \(NH_3\) | 3 | 51 | \(1,806\cdot10^{24}\) |
| 3 | \(Al_2(SO_4)_3\) | 0,3 | 102,6 | \(1,806\cdot10^{23}\) |
| 4 | \(CO_2\) | 1,5 | 66 | \(9,03\cdot10^{23}\) |
| 5 | \(O_2\) | 4 | 128 | \(2,408\cdot10^{24}\) |
Тексеру: әр қатарда \(\frac{N}{n}=6,02\cdot10^{23}\) шығады, ал \(\frac{m}{n}\) сол заттың молярлық массасына тең — кесте дұрыс толтырылған.
Егер кестедегі берілген мәндер басқаша болса (мысалы, 4-қатарда масса немесе бөлшектер саны берілсе), сол қатардың мәнін жазыңыз — қайта есептеп беремін.
