10 -тапсырма. Жұптық жұмыс. Қазақстан қартасын алып, аталған жерлерді белгілеңдер.

Қысқа жауап: 10-тапсырмада картадан тарихи нысандарды белгілеп, соның біреуін таңдап, ол туралы дерек жинап, Ұлы Дала өркениетімен байланыстырып шағын мәтін жазу керек. Мысал ретінде Берелді алайық.

Үлгі мәтін (Берел бойынша):

Берел обасы — Шығыс Қазақстанда, Бұқтырма өзенінің алқабында орналасқан ежелгі сақ ескерткіші. Ол б.з.д. V–III ғасырларға жатады. Ғалымдар мұнда оба құрылыстарын, алтын әшекейлер мен жылқы сүйектерін тапқан. Бұл олжалар сақтардың көшпелі өмірін, металл өңдеуін және дүниетанымын көрсетеді. Сондықтан Берел — Ұлы Дала өркениетінің маңызды бөлігі.

Картада белгілеу үшін:

• Есік — Алматы облысы, Есік қаласының маңы;
• Шілікті — Шығыс Қазақстан, Зайсан/Тарбағатай өңірі;
• Берел — Шығыс Қазақстан, Бұқтырма өзені бойы;
• Бесшатыр — Алматы облысы, Іле өзені бойы;
• Тасмола — Орталық Қазақстан.

Қалған атауларды оқулықтағы карта немесе атлас бойынша белгілеуге болады.

Мәтінді қалай құру керек:

1. Бір ескерткішті таңда.
2. Оның орнын, уақытын және табылған заттарын жаз.
3. Оларды Ұлы Дала өркениетіне байланыстыр: көшпелі мал шаруашылығы, металл өңдеу, әдет-ғұрып, өнер.
4. Соңында «бұл ескерткіш Ұлы Дала өркениетінің бөлігі» деген қорытынды жаса.

Күрделі сөздерге назар аудар:
«Шығыс Қазақстан» — екі сөз, екеуі де бас әріппен; «Ұлы Дала» — бас әріптермен; «дүниетаным» — бірге жазылады; «б.з.д.» — қысқарту, нүктелермен.

Тексеру: мәтінде ескерткіштің аты, орны, уақыты, табылған заттары және Ұлы Дала өркениетімен байланысы болуы керек.