Ушугу сап ырларда емнеге Антип жазылган Жана емне жонундо жазылганын жазып кыскачарак кылып

Болот, кыскача: бул ыр — беш жылдан кийин үйүнө кайткан уулдун энесине кайрылуусу. Уул энесинин сагынычын, коркуусун, ушак-айыңдан улам тарткан кайгысын эстеп, аны бекер тынчсыздандырганына жана өзүнүн тентектигине өкүнөт.

Эмне жөнүндө: эненин чексиз мээрими, баланын өкүнүчү жана «энени кайгыга салбоо керек» деген ой жөнүндө.

Эмне үчүн мындай жазылган:

• уулдун атынан монолог-кайрылуу болгондуктан, сезим чын жүрөктөн чыккандай сезилет;
• риторикалык суроолор («...дедиңби?», «...ойлондуңбу?») эненин тынчсыздануусун жана уулдун өкүнүчүн күчөтөт;
• «бекер ойлоп, бекер кайгы» сыяктуу кайталоолор эмоцияны күчөтөт;
• кыска саптар жана оозеки тил толкунданууну, жөнөкөйлүктү берет.

Негизги идея: эне — баа жеткис адам; анын кадырын билип, кайгыга салбай жашоо керек. Ошондуктан ыр энеге кайрылуу түрүндө жазылган.

Фотодогу ырдын тексти:

ЭНЕМ

Күткөндүрсүң,
келдим, эне, аманбы?
Кучактачы, сүйчү
беттен балаңды!
Беш жыл бою
тентип кеттим
дайынсыз,
Сагынгың го
бир көрө албай
калганыңды!
Сагынганда
тентип кеткен
балаңды
Жүзгө жооруп
жүгүрттүң го
санааңды?
Каттоочудан:
«Кат жазсын!» —
деп айттырып.
Кийинчерээк ала
бердиң мазамды.
Тентек эле эмне
болду дедиңби?
Күндө ойлоп, ашкан
кайгы жедиңби?
Кимдер тилдеп,
кимдер шагын
сындырып,
Мунайтты деп,
кейиттиңби
энеңди?
Шалаакы эле
кандай алда
жүрөт деп,
Кейиндиңби
үстү-үстүнө
кайгы жеп?
Баягы уулуң
дайынсыз таппай
кеттир, —
Деген өңдүү
уктуң бекен
ушак кеп?
...Жок, энеке, мындай
иштер болбоду!
Орой, эгер,
зөөкүрчүлүк мүнөзүн
«тентип» кеткен
балаң өзү оңдоду.
Ай, ушул сен,
кейий берген
энемсиң,
Бекер ойлоп,
бекер кайгы
жегениңсиң.
Орой эле,
алда каткан
балам деп,
Эми кайдан,
кандай кабар
алам деп,
Уруп-согуп,
бирөөлөр
кыйнады деп,
ойлондуңбу
«жарам» деп?
Зөөкүр эле
эмне болуп
кетти деп,
Окуймун деп
кандай жапа
чекти деп,
Кабактарда арак
ичип, мас болуп,
Жүрөбү деп,
ойлондуңбу
тепки жеп?
Билбестиктен
иштей берип
билгенин.