Сверь числа и знаки с фото.
I ВАРИАНТ Нускама: Тандамалдарга көңүл коюп, чыгарылышын толук жаз. Ар бир тапшырманын жообун көрсөтүңүз.
I. Рационалдык сандар менен жүргүзүлгөн амалдар
- Эсептегиле: \(2,4+\frac{3}{5}\cdot 1,5\)
- Эсептегиле: \(3\frac{1}{4}-1,2:\frac{2}{5}\)
II. Даража көрсөткүч жана даражанын касиеттери 3. Даражанын касиеттерин колдонуп, жөнөкөйлөткүлө: \(a^{5}\cdot a^{-3}:a^{4}\) 4. Эсептегиле: \(\left(2^{2}\right)^{-2}-3^{2}\)
III. Жалпы бөлүүчү жана жалпы эселүүлөр. Жөнөкөй көбөйтүүчүлөргө ажыратуу жолу менен 5. 24 жана 36 сандарынын жалпы бөлүүчүлөрүн жазып, эң чоң жалпы бөлүүчүсүн (ЭЖБ) тапкыла. 6. 12 жана 18 сандарынын жалпы эселүүлөрүн жазып, эң кичине жалпы эселүүсүн (ЭКЖ) тапкыла.
IV. Квадраттык тамыр. 7. 1) \(\sqrt{169}\) 2) \(\sqrt{256}\) 8. 1) \(\sqrt[3]{125}\) 2) \(\sqrt[3]{512}\)
V. Пайыздык эсептөөлөр 9. Маселе. Баасы 800 сом болгон китептин баасы 10% га жогорулады. Китептин жаңы баасын тапкыла.
VI. Пропорциялар жана катыштар 10. Маселе. Кыздардын санынын балдардын санына катышы 3 : 2. Класста барлыгы 25 окуучу болсо, кыздар жана балдар канчадан?
Краткие ответы:
- \(3,3\)
- \(\frac{1}{4}=0,25\)
- \(a^{-2}=\frac{1}{a^2}\), \(a\ne0\)
- \(-\frac{143}{16}=-8,9375\)
- Общие делители: \(1,2,3,4,6,12\); ЭЖБ (НОД) \(=12\)
- Общие кратные: \(36,72,108,\ldots\); ЭКЖ (НОК) \(=36\)
- \(\sqrt{169}=13\), \(\sqrt{256}=16\)
- \(\sqrt[3]{125}=5\), \(\sqrt[3]{512}=8\)
- \(880\) сом
- Девочек \(15\), мальчиков \(10\)
Как это получить:
Сначала умножение:
\[ \frac35=0,6,\quad 0,6\cdot1,5=0,9,\quad 2,4+0,9=3,3 \]Переведём в удобный вид:
\[ 3\frac14=3,25,\quad \frac25=0,4 \] \[ 1,2:0,4=3,\quad 3,25-3=0,25=\frac14 \]Используем свойства степеней:
\[ a^m\cdot a^n=a^{m+n},\qquad a^m:a^n=a^{m-n} \] \[ a^5\cdot a^{-3}=a^{5-3}=a^2 \] \[ a^2:a^4=a^{2-4}=a^{-2}=\frac{1}{a^2} \]\[ 2^2=4,\quad 4^{-2}=\frac{1}{16},\quad 3^2=9 \] \[ \frac{1}{16}-9=\frac{1-144}{16}=-\frac{143}{16} \]
Раскладываем на простые множители:
\[ 24=2^3\cdot3,\qquad 36=2^2\cdot3^2 \] Общие делители: \(1,2,3,4,6,12\).
Наибольший общий делитель — \(2^2\cdot3=12\).\[ 12=2^2\cdot3,\qquad 18=2\cdot3^2 \] Для НОК берём наибольшие степени:
\[ 2^2\cdot3^2=36 \] Общие кратные — это \(36,72,108,\ldots\)
7–8) Корень — обратное действие возведению в степень:
\[
13^2=169,\quad 16^2=256,\quad 5^3=125,\quad 8^3=512
\]
\(10\%\) от \(800\):
\[ 800\cdot0,1=80 \] Новая цена:
\[ 800+80=880\text{ сом} \]Отношение \(3:2\), всего \(3+2=5\) частей.
\[ 25:5=5 \] Тогда девочек \(3\cdot5=15\), мальчиков \(2\cdot5=10\).
Проверка: \(15:10=3:2\), \(15+10=25\); \(13^2=169\), \(16^2=256\), \(5^3=125\), \(8^3=512\).