15 кыска сойлем
Сверь числа и знаки с фото.
2-тапсырма. Суретке қара. Диаграмманы пайдаланып, өзің оқыған фантастикалық шығармалардың бірі туралы мәтін құра. [Рисунок: үш инопланетян; ортадағысы үлкенірек, екеуі екі жағында; бастары үлкен, көздері үлкен қара, терісі күлгін-сұр; фон ашық күлгін.] Оң жақта диаграмманың бөлігі көрінеді: Бір же... [обрезано], Көрме... [обрезано], Кейде... [обрезано], Кететі... [обрезано].
Міне, 2-тапсырма бойынша 15 қысқа сөйлем:
- Мен фантастикалық шығарма оқыдым.
- Онда ғарышкерлер туралы жазылған.
- Олар ғарыш кемесімен ұшады.
- Кенет жаңа планетаға қонады.
- Планетада бейтаныс тіршілік бар.
- Оларды инопланетяндар күтіп алады.
- Инопланетяндардың көздері үлкен әрі қара.
- Терісі күлгін түсті.
- Ғарышкерлер олармен сөйлеседі.
- Олар бір-бірін түсінеді.
- Инопланетяндар көмек сұрайды.
- Ғарышкерлер оларға көмектеседі.
- Олар бірге қиындықты жеңеді.
- Шығарма достық пен батылдық туралы.
- Маған бұл шығарма ұнады.
Бұл мәтін суреттегі инопланетяндарға сәйкес келеді. Егер өзің оқыған шығарма басқаша болса, бірінші сөйлемге оның атын қосып, оқиғаны өзгертуге болады.
Қалай құру керек:
- Диаграммадағы әр тармақты оқы: әр тармақ — бір ой.
- Әр тармаққа бір қысқа сөйлем жаз: кім? қайда? не болды? қалай аяқталды?
- Сөйлемдерді ретімен қос: кіріспе, негізгі оқиға, қорытынды.
- Әр сөйлемде бір ғана ой болсын, артық сөз қоспа.
Тексеру: мәтінде 15 сөйлем бар, әрқайсысы 3–5 сөзден тұрады. Бірінші сөйлем — кіріспе, соңғысы — қорытынды.
Ескерту: фотода диаграмма толық көрінбейді (оң жақтағы жазулардың бір бөлігі қиылып қалған). Сондықтан диаграммадағы тармақтар басқаша болса, соларға сәйкес сөйлемдерді ауыстыр. Диаграмманың толық суретін жібере аласың ба?
