Зеламхин васт
Зеламхин васт нохчийн литературехь а, халкъан кхоллараллехь а коьртачех цхьа тема ю. Зеламхо — иза шен лаьттаца, шен доьзалца, шен халкъаца цхьаьна дахар дечу стаг ву. Цуьнан куьйгашкахь болх ца соцу, цуьнан даг чохь собар а, яхь а ю.
Халкъан иллешкахь а, туьйранашкахь а зеламхо гойтуш ву майрачу, нийсачу, къахьегачу стаган сурт санна. Ӏуьйранна дуьххьара гӀаттина иза шен белха воьду: аьхкенца — аренга, Ӏай — кхечу гӀуллакхашка. Цуьнан куьйгашкахь массо а болх кхета: латта кхуьу, беш леладо, цӀа доьза, бераш кхиош, къоначу нехан гӀо деш.
Зеламхочун коьрта билгало — собар. Цо ца тохадо ша деш долчуьнца, ца воьду аттачу некъа. Цуьнан дахар генара хьаьжча атта ца хета, амма иза шен белхаца реза ву, хӀунда аьлча цуьнан къахьегам пайдехь бу — доьзална, юьртана, халкъана.
Зеламхо бераш оьзда а, яхь йолуш а кхиош ву. Цо дуьйцу: «Болх — стаган сий». Цундела кхиина долу кӀант а, йоӀ а шен ден некъ леладо.
Нохчийн йаздархойша шайн произведенешкахь дуккха а зеламхойн васташ кхоьллина: юьртара къена дада, нана, шен болх беза кӀант. Уьш массо а цхьаьнатуху цхьа ойла — стаган маьӀна цуьнан къахьегамхь ду.
Иштта, зеламхин васт — халкъан дахаран а, синан а сурт бу. Иза вайга хьоьху къахьега, собар лаца, шен латта, доьзал, халкъ лара.
Это образец: подставь вместо общих слов конкретные примеры из своего учебника.