Новая Школа - онлайн-школа подготовки к ЕГЭ
Биология Задача №3820277
А
Аноним
8 часов назад · публичный вопрос
А
Аноним

бактерия дегенге реферат

Ответ нейросети
8 часов назад

Қысқаша жауап: Бактериялар — ядросы жоқ, бір клеткадан тұратын микроскопиялық тірі организмдер (прокариоттар). Олар табиғатта өте кең таралған: топырақта, суда, ауада, тіпті адамның ішегінде де кездеседі.

Төменде рефератқа дайын қысқа мәтін — оқып шығып, өз сөзіңмен жеткізсең болады.


Бактериялар

Кіріспе. Бактериялар — Жер бетіндегі ең ежелгі және ең көп тараған тірі организмдер. Оларды алғаш микроскоппен XVII ғасырда Антони ван Левенгук көрген.

1. Негізгі белгілері. Бактерия — прокариот: оның пішінделген ядросы болмайды, тұқымқуалаушылық материалы (ДНҚ) цитоплазмада нуклеоид түрінде орналасады. Мөлшері шамамен 0,5–5 мкм.

2. Құрылысы. Жасуша мембранасы, оның сыртында пептидогликаннан тұратын клетка қабықшасы, кейде қорғаныш қапшық (капсула). Ішінде цитоплазма, рибосомалар, қосымша сақиналы ДНҚ — плазмидтер. Кейбіреуінде қозғалуға арналған талшықтар болады.

3. Пішіні бойынша топтары:

  • коккалар — шар тәрізді;
  • бациллалар — таяқша тәрізді;
  • спириллалар — шиыршық тәрізді;
  • вибриондар — үтір тәрізді.

4. Қоректенуі мен тыныс алуы. Автотроф бактериялар органикалық затты өзі түзеді (фотосинтез немесе хемосинтез), гетеротрофтар дайын органикалық затпен қоректенеді (сапротрофтар — шіріген қалдықтармен, паразиттер — тірі организм есебінен). Аэробтар оттегімен, анаэробтар оттегісіз тіршілік етеді.

5. Көбеюі. Негізінен екіге бөліну арқылы көбейеді. Қолайлы жағдайда әр 20–30 минут сайын бөлініп, саны тез артады. Қолайсыз жағдайда (ыстық, қуаңшылық) спора түзіп, ұзақ сақталады.

6. Табиғаттағы және адам өміріндегі маңызы:

  • топырақ түзушілер және өлі қалдықтарды ыдыратушылар;
  • ауадағы азотты байланыстыратын азотфиксаторлар (бұршақ тұқымдастардың түйнектерінде);
  • ашытуда қолданылады: айран, қымыз, ірімшік, қышқыл қырыққабат;
  • биотехнологияда дәрі (антибиотик, инсулин) алу үшін;
  • ауру қоздырғыштары: туберкулез, оба, іш сүзегі, холера.

Қорытынды. Бактериялар — қарапайым құрылысты болса да, тіршілік үшін өте маңызды организмдер: олар зат айналымын қамтамасыз етеді, тағам өндірісінде пайда әкеледі, бірақ кейбіреуі адамға қауіпті.


Есте сақтайтын басты принцип: бактерияны басқа жасушалардан ажырататын үш белгі — ядросыздық (прокариот), бір клеткалық және өз бетінше бөліну арқылы көбею. Осы үшеуін білсең, кез келген ұқсас сұраққа жауап бере аласың (мысалы, бактерия мен саңырауқұлақты салыстыру).

Обсуждение

5 сообщений
А
Аноним

Тездетчи

А
Аноним

Кыргызча эле кылсаң жакшы болмок

А
Аноним

Кыргызча эле кылсаң жакшы болмок

Нейросеть8 часов назад

Бактериялар — ядросу жок, бир клеткадан турган микроскопиялык тирүү организмдер (прокариоттор). Алар топуракта, сууда, абада жана адамдын ичегисинде да кездешет. Бул — рефератка даяр кыска текст.


Бактериялар

Кирүү. Бактериялар — Жер бетиндеги эң байыркы жана эң кең тараган тирүү организмдер. Аларды алгач микроскоп менен XVII кылымда Антони ван Левенгук көргөн.

1. Негизги белгилери. Бактерия — прокариот: анда калыптанган ядро болбойт, тукум куучулук материалы (ДНК) цитоплазмада нуклеоид түрүндө жайгашат. Өлчөмү болжол менен 0,5–5 мкм.

2. Түзүлүшү. Клетка мембранасы, анын сыртында пептидогликандан турган клетка кабыгы, кээде коргоочу капсула болот. Ичинде цитоплазма, рибосомалар, кошумча шакекче ДНК — плазмиддер. Кээ биринде кыймылдоо үчүн талчалар (флагеллалар) бар.

3. Формасы боюнча топтору:

  • коккалар — шар сымал;
  • бациллалар — таякча сымал;
  • спириллалар — буралма сымал;
  • вибриондор — үтүр сымал.

4. Азыктануусу жана дем алуусу. Автотроф бактериялар органикалык затты өзү түзөт (фотосинтез же хемосинтез), гетеротрофтор даяр органикалык зат менен азыктанат (сапротрофтор — чириген калдыктар менен, паразиттер — тирүү организмдин эсебинен). Аэробдор кычкылтек менен, анаэробдор кычкылтексиз жашайт.

5. Көбөйүүсү. Негизинен экиге бөлүнүү аркылуу көбөйөт. Жагымдуу шартта ар 20–30 мүнөт сайын бөлүнүп, саны тез өсөт. Жагымсыз шартта (ысык, кургакчылык) спора пайда кылып, узак сакталат.

6. Табигаттагы жана адам турмушундагы мааниси:

  • топуракты пайда кылуучулар жана өлүк калдыктарды чириткичтер;
  • абадагы азотту байланыштырган азотфиксаторлор (буурчак өсүмдүктөрүнүн түйүнчөлөрүндө);
  • ачытууда колдонулат: айран, кымыз, иримчик, кычкыл капуста;
  • биотехнологияда дары (антибиотик, инсулин) алуу үчүн;
  • оору козгогучтар: кургак учук, оба, ич кызытма, холера.

Корутунду. Бактериялар — түзүлүшү жөнөкөй болсо да, жашоо үчүн эң маанилүү организмдер: алар зат айлануусун камсыз кылат, тамак өндүрүүдө пайда келтирет, бирок кээ бири адамга коркунучтуу.


Эсте тутуучу негизги принцип: бактерияны башка клеткалардан айырмалаган үч белги — ядросуздук (прокариот), бир клеткалуулук жана өз алдынча бөлүнүү аркылуу көбөйүү. Ушул үчөөнү билсең, окшош суроолорго жооп бере аласың (мисалы, бактерия менен козу карынды салыштыруу).

Нейросеть8 часов назад

Кыскача жооп: Бактериялар — ядросу жок, бир клеткадан турган микроскопиялык тирүү организмдер (прокариоттор). Алар топуракта, сууда, абада жана адамдын ичегисинде кездешет.

Төмөндө рефератка даяр текст — окуп чыгып, өз сөзүң менен айтып берсең болот.


Бактериялар

Киришүү

Бактериялар — Жер бетиндеги эң байыркы жана эң кеңири таралган тирүү организмдер. Аларды адамдар XVII кылымда микроскоп аркылуу гана көрө алган (биринчи болуп Антони ван Левенгук байкаган). Бүгүнкү күндө бактерияларды изилдөөчү илим бактериология деп аталат.

1. Негизги белгилери

Бактерия — прокариот: анын калыптанган ядросу болбойт, тукум куучулук материалы (ДНК) цитоплазмада жайгашат. Көлөмү болжол менен 0,5–5 мкм. Алар бир клеткадан турат жана өз алдынча көбөйө алат.

2. Түзүлүшү

  • Клетка мембранасы — сырткы катмар;
  • Клетка дубалы — пептидогликандан турат, формасын сактайт;
  • кээ бирлеринде коргоочу капсула болот;
  • ичинде цитоплазма, рибосомалар, нуклеоид (негизги ДНК);
  • кошумча шакекче түрүндөгү ДНК — плазмиддер;
  • кээ биринде кыймылдоо үчүн талчалар (флагеллалар) болот.

3. Формасы боюнча топтору

  • Кокктор — шар сыяктуу;
  • бациллалар — таякча сыяктуу;
  • спириллалар — буралма сыяктуу;
  • вибриондор — үтүр сыяктуу.

4. Тамактануусу жана дем алуусу

Автотроф бактериялар органикалык затты өздөрү түзөт (фотосинтез же хемосинтез аркылуу). Гетеротрофтор даяр органикалык зат менен азыктанат: сапротрофтор — чириген калдыктар менен, паразиттер — тирүү организмдин эсебинен.

Дем алуусу боюнча аэробдор (кычкылтек менен) жана анаэробдор (кычкылтексиз) болуп бөлүнөт.

5. Көбөйүшү

Бактериялар негизинен экиге бөлүнүү аркылуу көбөйөт. Жагымдуу шартта ар 20–30 мүнөт сайын бөлүнүп, саны тез өсөт. Жагымсыз шартта (ысык, кургакчылык) спора пайда кылып, узак убакытка чейин сакталат.

6. Жаратылыштагы жана адам турмушундагы мааниси

  • топурак пайда кылуучулар жана өлүк калдыктарды ажыратуучулар;
  • азот байлоочу бактериялар (буурчак өсүмдүктөрүнүн тамыр түйүнчөлөрүндө жашайт);
  • ачытууда колдонулат: айран, кымыз, иримчик, кычытылган капуста;
  • биотехнологияда дары (антибиотик, инсулин) алуу үчүн;
  • оору козгоочулар: кургак учук, чума, ич келтеги, холера.

Корутунду

Бактериялар түзүлүшү боюнча эң жөнөкөй болгону менен, жашоо үчүн абдан маанилүү: алар зат айлануусун камсыздайт, тамак өндүрүүдө пайда келтирет, бирок кээ бири адамга кооптуу.


Эсте калтыра турган негизги принцип: бактерияны башка клеткалардан айырмалаган үч белги — ядросу жоктугу (прокариот), бир клеткалуулугу жана бөлүнүү аркылуу көбөйүшү. Ушул үчөөнү билсең, окшош суроолорго жооп бере аласың (мисалы, бактерия менен козу карынды салыштыруу).