Сверь числа и знаки с фото.
7 сынып 2-тоқсан. №3 «Қазақстанның ежелгі қалалары және Ұлы Жібек жолы» бөлімі бойынша жиынтық бағалау Оқушының аты-жөні ______ Сыныбы 7 1-тапсырма Мәтінді мұқият тыңдап, не туралы айтылатынын анықтаңыз. Сұрақтарға жауап беріңіз. [Сурет: ақ-қара суретте құмды жердегі ежелгі қаланың қабырғалары мен мұнараларының қалдықтары көрсетілген] Сауран – шамамен 900 жыл Сауран – XII ғасырда ірі сауда орталығына айналған. Ежелгі Сауран туралы алғашқы деректер Х ғасырдағы еңбектерде кездеседі. XIII ғасырдың орта шенінде Сауран Ақ Орданың астанасы болды. XIV ғасырдың аяғында қаланы Әмір Темір әскері [неразборчиво] қамалға айналдырып, [неразборчиво] салынған. XVI ғасырда [неразборчиво] дәуірлерде қорғалған үлкен қала болған. Қазіргі кезде Сауран – қабырғалары мен мұнараларының қалдықтары бар, ауданы 550–800 м [неразборчиво] ежелгі қала. Қаланың ішінде қақпа арқылы кіруге болады. Сұрақтар: 1. Қаланың іргетасы қай ғасырда қаланған? 2. Қай ғасырда және қандай орданың астанасы болды? 3. Қақпаның ішіне қалай кіруге болады? 4. Сауран қандай қала? 2-тапсырма «Төрт сөйлем» әдісін пайдаланып, «Ежелгі қалалар – тарихтың негізі» туралы айтыңыз. • Пікір. «Ежелгі қалалар – тарихтың негізі» тақырыбы бойынша өз пікіріңді бір сөйлеммен айт. • Дәлел. Өз пікіріңді бір сөйлеммен дәлелде. • Салыстыр. Өз жауабыңды басқа оқушылардың жауабымен салыстыр • Қорытынды. Тақырып бойынша бір сөйлеммен қорытынды жаса. 3-тапсырма «Ұлы Жібек жолы – елдерді байланыстырған сауда жолы» тақырыбына 40–50 сөзден тұратын эссе жаз. Эссе кіріспе, негізгі бөлім және қорытынды бөлімнен тұруы қажет.
Қысқаша жауап
Мәтін — ежелгі Сауран қаласы туралы.
1-тапсырма
- X (10) ғасырда — «Ежелгі Сауран туралы алғашқы деректер Х ғасырдағы еңбектерде кездеседі».
- XIII ғасырдың орта шенінде, Ақ Орданың астанасы болды.
- Қаланың ішіне қақпа арқылы кіруге болады.
- Сауран — ірі сауда орталығы, үлкен қорғалған қала; қазір оның қабырғалары мен мұнараларының қалдықтары ғана қалған ежелгі қала.
2-тапсырма («Төрт сөйлем»)
- Пікір: Ежелгі қалалар – тарихтың негізі, өйткені олар ғасырлар бойы жиналған тәжірибені сақтайды.
- Дәлел: Мысалы, Сауранның қабырғалары мен мұнаралары ежелгі тұрғындардың саудамен және құрылыспен айналысқанын дәлелдейді.
- Салыстыр: Сыныптастарымның көбі ежелгі қалаларды тарихи ескерткіш деп атады, менің пікірім солармен үндеседі.
- Қорытынды: Сондықтан ежелгі қалаларды зерттеу – өз тарихымызды тану.
3-тапсырма (эссе, 44 сөз)
Кіріспе: Ұлы Жібек жолы – Шығыс пен Батысты байланыстырған ежелгі сауда жолы.
Негізгі бөлім: Қазақстан жерінде ол Тараз, Отырар, Сауран қалалары арқылы өтті. Жол бойымен жібек, дәмдеуіштер мен ыдыс-аяқ тасымалданып, қалалар өркендеп, адамдар білім мен тәжірибе алмасты.
Қорытынды: Сондықтан Ұлы Жібек жолы елдер арасындағы сауда мен мәдени байланысты нығайтты.
Как это устроено
1-тапсырма — «найди в тексте». У каждого вопроса есть слово-ключ, по которому нужное предложение находится за несколько секунд:
| Вопрос | Ключ | Предложение в тексте |
|---|---|---|
| іргетасы қай ғасырда | ғасыр, деректер | «алғашқы деректер Х ғасырдағы еңбектерде кездеседі» |
| қай ғасырда, қандай орда | астана | «XIII ғасырдың орта шенінде … Ақ Орданың астанасы болды» |
| қалай кіруге болады | қақпа | «Қаланың ішінде қақпа арқылы кіруге болады» |
| қандай қала | орталық, қала | «ірі сауда орталығы», «үлкен қала» |
Поэтому на подобном задании не пересказывай текст — выписывай короткий ответ прямо из предложения с ключевым словом.
2-тапсырма — метод «Төрт сөйлем». Критерий здесь строгий: ровно четыре предложения, по одному на каждый пункт, и в каждом — свой «маркер»: пікір (…, өйткені …), дәлел (мысалы, …), салыстыр (менің жауабым … үндеседі), қорытынды (сондықтан …).
3-тапсырма — эссе. Три части, 40–50 слов: тезис (1 предложение) → 1–2 факта (2 предложения) → вывод (1 предложение). Название темы в счёт слов обычно не идёт.
Проверка
- Каждый из четырёх ответов опирается на конкретное предложение текста — ничего не придумано.
- В эссе: 10 + 23 + 11 = 44 слова → попадает в 40–50.
- В «Төрт сөйлем» ровно 4 предложения, каждое начинается с нужного маркера.
Небольшое замечание по фото: несколько строк текста про Сауран читаются нечётко (они отмечены в расшифровке как [неразборчиво]), а ответы 1–4 взяты из ясных предложений. Если в твоём варианте вопрос 3 сформулирован иначе — напиши, подстрою ответ.