Сверь числа и знаки с фото.
2-тоқсан бойынша «[неразборчиво]» бөлімінен жиынтық бағалауға арналған тапсырмалар 7-сынып № 1 БЖБ
Білім алушы ____________ Оқылатын шығарма: ІІІ. Көшпелілер әлемінің «Заң» заңына өлеңі
Оқу мақсаты: 7.1.1.1 Шығарма сюжетіндегі қоғамдық құбылыстарды талдайды 7.2.1.4 шығармадағы көркемдік-идеялық құндылықтарды автор ұстанымы тұрғысынан дамытып жазу; 7.2.2.1 эпикалық, поэзиялық, драмалық шығармадағы автор бейнесін анықтау
Бағалау критерийі: • Шығарма сюжетіндегі құбылыс бейнесіне [неразборчиво] қарай талдау жасайды; • Өзгенің ойын өз ойынша жеткізе білуі; • Шығармадағы автор бейнесін анықтайды.
Ойлау дағдыларының деңгейі: Білу, түсіну, қолдану Орындау уақыты: 20 минут
1-тапсырма. «Заң» заңының бейнесін [неразборчиво] үзіліс келтіріп отырып сюжеттік сызбаға түсіріп көрсетіңіздер. [Сурет: ортасында «Заң» заңы деп жазылған дөңгелек шеңбер; одан төрт жаққа төрт көрсеткі шығады, көрсеткілердің ұштары бос]
2-тапсырма. [неразборчиво] «Заң» заңына дегеніміз не? [неразборчиво]
3-тапсырма. ІІІ. Көшпелілер әлемінің «Заң» заңына қатысты келтірілген мәселені анықтап, [неразборчиво] себебін дәлелдеңіз. [Кесте: сол жақ бағанда «Келтірілген мәселе» деген жазу, оң жақ бағанда [неразборчиво] тақырыпша; ұяшықтар бос]
Қысқаша: парақта үш тапсырма бар — (1) «Заң» заңы туралы өлеңнің сюжеттік сызбасын шеңбер айналасына толтыру, (2) өлеңдегі негізгі ойды/автор ұстанымын анықтау, (3) өлеңде көтерілген мәселені тауып, дәлелдеу. Бірақ өлең мәтіні парақта жоқ, ал 2–3-тапсырманың жазуы бұлыңғыр оқылады — сондықтан мазмұнды нақты жауапты болжаммен бермеймін. Төменде әр тапсырманың орындау жолын көрсетемін.
1-тапсырма. Сюжеттік сызба (шеңберден шыққан 4 көрсеткі) Сюжеттік сызба әдетте төрт кезеңнен тұрады, әр көрсеткіге бір кезең жазылады:
- Басталуы — оқиға қалай басталады, кім/не туралы айтылады;
- Дамуы — оқиғаның өрбуі, негізгі әрекеттер;
- Шиеленісуі (шарықтау шегі) — ең шиеленісті тұс, қақтығыс;
- Шешімі — оқиға қалай аяқталады, автордың қорытындысы. Кеңес: әр көрсеткіге 1–2 сөйлем жаз, өлеңдегі нақты эпизодқа сүйен, жалпы сөздерден («махаббат», «табиғат») аулақ бол.
2-тапсырма. Негізгі ой / автор ұстанымы Мұндай сұраққа дайын формуламен жауап беру тиімді: «Ақын ... деп ойлайды, себебі өлеңде «...» деген жолдар бар. Бұл жолдар ... екенін көрсетеді». Яғни жауап екі бөліктен тұрады: өз тұжырымың + мәтіннен дәлел (үзінді). Автор бейнесін анықтау деген — ақынның неге ашуланатынын, неге қуанатынын, оқырманды неге шақыратынын көрсету.
3-тапсырма. «Келтірілген мәселе — дәлел» кестесі
- Сол баған: өлеңде көтерілген мәселені бір сөйлеммен тұжырымда (мысалы: «... әділетсіздігі» немесе «... жауапкершілігі» — нақты сөзді өлеңнен ал);
- Оң баған: сол мәселені дәлелдейтін жолды немесе эпизодты келтір және неге екенін түсіндір. Кестеде екі баған да толық болуы керек, әйтпесе «дәлелдеңіз» деген талап орындалмайды.
Өзін-өзі тексеру: сызбада 4 кезең толық па? 2-тапсырмада өз ойыңнан кейін мәтіннен үзінді бар ма? 3-тапсырмада мәселе мен дәлел сәйкес пе?
2–3-тапсырманың жазуы анық көрінетін фотосын немесе өлең мәтінін жіберсең, нақты жауапты бірге құрастырамыз.