Сверь числа и знаки с фото.
- Дар натиҷаи 2 маротиба зиёд кардани консентратсияи хлор ва 3 маротиба зиёд кардани консентратсияи CO суръати реаксияи зайл чанд маротиба меафзояд? \(\mathrm{CO} + \mathrm{Cl_2} = \mathrm{COCl_2}\) (Ҷавоб: 6)
- Ҳангоми ба 10 °C баланд кардани ҳарорат суръати реаксия 4 маротиба меафзояд. Дар 20 °C он ба 0,5 мол/л·с. 1 барбар аст. Суръати ин реаксияро дар 40 °C муайян кунед. (Ҷавоб: 8)
- Ҳангоми 5 маротиба зиёд кардани фишор, суръати реаксия зерин чанд маротиба меафзояд? \(2\mathrm{Fe} + 3\mathrm{Cl_2} = 2\mathrm{FeCl_3}\) (Ҷавоб: 125)
Ҷавобҳо
- суръати реаксия 6 маротиба меафзояд;
- дар \(40\,^\circ\mathrm{C}\) суръат ба \(8\ \text{мол/(л·с)}\) баробар мешавад;
- суръати реаксия 125 маротиба меафзояд.
Чаро чунин мешавад
Мисоли 3
Барои реаксияи \( \mathrm{CO} + \mathrm{Cl_2} = \mathrm{COCl_2} \) қонуни амалкунандаи массаҳо:
\[ v = k[\mathrm{CO}][\mathrm{Cl_2}] \]
Консентратсияи хлорро 2 маротиба ва консентратсияи CO-ро 3 маротиба зиёд мекунем:
\[ v' = k\,(3[\mathrm{CO}])\,(2[\mathrm{Cl_2}]) = 6\,k[\mathrm{CO}][\mathrm{Cl_2}] = 6v \]
Яъне суръат \(3 \cdot 2 = 6\) маротиба меафзояд.
Мисоли 4
Қоидаи Вант-Гофф:
\[ v_2 = v_1 \cdot \gamma^{\frac{\Delta T}{10}} \]
Дар ин ҷо ҳар 10 °C суръат 4 маротиба меафзояд, пас \(\gamma = 4\).
Аз 20 °C то 40 °C:
\[ \Delta T = 20\,^\circ\mathrm{C}, \qquad \frac{\Delta T}{10} = 2 \]
\[ v_{40} = 0{,}5 \cdot 4^2 = 0{,}5 \cdot 16 = 8\ \text{мол/(л·с)} \]
Мисоли 5
Дар реаксияи \(2\mathrm{Fe} + 3\mathrm{Cl_2} = 2\mathrm{FeCl_3}\) оҳан моддаи сахт аст, бинобар ин консентратсияи он дар ифодаи суръат намедарояд:
\[ v = k[\mathrm{Cl_2}]^3 \]
Ҳангоми фишорро 5 маротиба зиёд кардан, консентратсияи хлори газӣ низ 5 маротиба зиёд мешавад:
\[ \frac{v'}{v} = 5^3 = 125 \]
Санҷиш
Ҳар се ҷавоб бо ҷавобҳои дар китоб нишондодашуда мувофиқанд: 6, 8 ва 125. Ҳангоми ҳалли чунин масъалаҳо аввал ифодаи суръатро нависед, баъд тағйирёбии консентратсия ё фишорро ба он гузоред.