Эмне учун осумдук органдарынын клеткалары бирдей эмес?
Өсүмдүктөрдүн органдарынын клеткалары ар кандай функцияларды аткаруу үчүн өзгөчөлөнүп адаптацияланган. Бул биологиялык диверсификация жана морфологиялык ийкемдүүлүк менен байланыштуу абдан маанилүү кубулуш.
Өсүмдүктөрдөгү ар кандай клетка типтери төмөндөгүдөй функцияларды аткарат:
Фотосинтез - Жашыл жалбырак клеткалары хлоропласттарга ээ, алар жарык энергиясын химиялык энергияга (синтезделген глюкоза түрүндө) айландыруу функциясын аткарат.
Суу жана минералдарды ташуу – Көптөгөн өсүмдүк клеткалары кургакчылыкка же көп сууга жөнгө салуу үчүн өзгөртүлүп, сууну жана эритилген минералдарды тамырлардан жалбырактарга чейин ташыйт.
Механикалык колдоо – Жыгач союзунду кайра иштетип жаткан клеткалар (мындай клеткалар кадимки эле фибра клеткалары жана трахеидтер деп айтылат) өсүмдүктү колдоо милдеттерин аткарат.
Сактоо – Сактоо клеткалары крахмал, майлар же белокторду сактап туруу үчүн колдонулат.
Көбөйүү – Өсүмдүктөрдүн көбөйтүү клеткалары (гаметалар) уруктандырууга жана жаңы өсүмдүктөргө жол ачкан генетикалык материалды алмашууга тиешелүү.
Коргоо– Базыбыздагы кээ бир клеткалар өсүмдүктү патогендерден жана зыянкечтерден коргоо үчүн атайын заттарды чыгарат.
Өсүү жана багыт - Меристематикалык клеткалар өсүүнү жана дифференциацияны көзөмөлдөйт, жана бул клеткалар кайсы бир өсүмдүк бөлүктөрүнүн кантип өскөнүнө жардам берет.
Өсүмдүктүн клеткаларынын бул ар түрдүүлүгү көптөгөн экологиялык шарттарда жашоого жана өсүүгө мүмкүнчүлүк берет. Биологиялык диверсификациянын бул түрүнөн улам, өсүмдүктөр жердин ар кандай бурчтарында өздөрүнүн экологиялык нишаларын таба алат жана турмуштун өзгөрмөлүү шарттарына ыңгайлаша алат.
