Эмне учун осумдук органдарынын клеткалары бирдей эмес?
Өсүмдүк органдарынын клеткаларынын морфологиясы жана функциясы өсүмдүктүн ар кандай бөлүктөрүндө бирдей эмес болушунун себеби – ар бир клетканын аткара турган атайын милдеттери болушунан келип чыгат. Органдин жана анын функциясынын ар кандайлыгына байланыштуу клеткалар да ар кандай шарттарга жана талаптарга жооп бере турган өзгөчөлүктөргө ээ болот.
Мисалы:
Фотосинтез процесси: Жашыл өсүмдүктөрдүн жалбырактарындагы хлоропласттар жана башка фотосинтетикалык пигменттер бар клеткалар күн светин сиңирип, аны химиялык энергияга айландырышат. Бул клеткалардын структурасы күн светин максималдуу деңгээлде сиңирүү үчүн ылайыкташкан.
Механикалык колдоо: Саптар же коллунчактар сыяктуу курулмалар, механикалык колдоо функциясын аткарат жана көбүнчө лигнин сыяктуу катуу заттар менен байытылган клетка дубалдары бар.
Суу ташуу: Ысык канды жаныбарлардын веналары жана артериялары сыяктуу, өсүмдүктөрдүн тамырлары суу жана минералдарды жерден жалбырактарга чейин ташыйт. Бул тамыр клеткаларында суунун тез агуусуна жол берген бош кеңири каналдар бар.
Сактоо: Белокторду, майларды жана крахмалды сактоочу клеткалар, өсүмдүктүн кайра жаралуу мезгилинде же кургакчылык учурунда кубат булагы болуп кызмат кылат.
Репродукциялык жардам: Гүлдөрдөгү гаметаларды чыгарган клеткалар репродукция үчүн маанилүү жана өзгөчө морфологиялык жана физиологиялык атайындыктары бар.
Өсүмдүктөрдүн көптөгөн үй-бүлөлөрүндө жана түрлөрүндө жогоруда айтылгандан тышкары, көп сандаган башка түрдүү атайындыктарга ээ клеткалар жана клеткалык структуралар бар экендигин эске алуу маанилүү.
