Тик бурчтуктун бир жагы экинчисинен 2 м чон ал эми периметири 24 м ге барабар .Тик бурчтуктун узуну жана туурасы тапкыла.

Тик бурчтуктун периметри боюнча туура, ариптык тик бурчтуктун бир жагы кыска жакта эми демейт, периметри жогору жагы кыска болот. Бурчтуктун узунун формуласын колдонобуз. Узунду� битими же буругусун колбоджо калкып жана имийени кошо кало-бузуз.

Тик бурчтуктун бир жагынин узунун учден кёп жактыгын белгилөөс.

Бурчтуктун периметри 24 м. Тик бурчтуктын бир жагы экинчисинен 2 м. Узунун туурасын жана тик бурчтуктын узунунун битимин табуу үчүн, узунундун узуногу эксперимент аткарып, ариптуур тунуу күтөбөз.

Учур 1: Дагы бир жагынын узунун учден көп жактыгын табуунун формуласын калкып жасап, экспериментти аткаралы. Калкып кыймылсы мыкты. Калемизди апарын колдонуп, тик бурчтуктын өз узунуну табалы. Тик бурчтуктын бир жагы экинчисинен 2 м, кошо калуу үчүн жабдык коон кыймылсын колдонуубуз: 24 м - 2 м - 2 м = 20 м. Тик бурчтуктын узунун учден көп жактыгы: 20 м.

Учур 2: Учур 1де өз натыйжаларымыз анда экспериментти аткарсак жака келет. Тик бурчтуктун бир жагынын узунун учден көп жактыгын табууга негиз калкып, эксперимент аткарып кошо калсак. Тик бурчтуктын бир жагы экинчисинен 2 м, кошо калса болот: 24 м - 2 м = 22 м. Өсондуулүк жакыбыздан, тик бурчтуктын узунун учден көп жактыгы: 22 м.

Чукуртарды боюнча, тик бурчтуктын узуну 20 м же 22 м ге барабар. Турдун формуласы: турда узунун квадраты = тик бурчтуктынын узунду.

Көбүнчө, аргымыз: Учур 1деги чындыг узундун жана чын гана кобыздын жана чын гана экспериментти атырган жаңырган бириктирүүнүн. Учур 2нен кол алып, узундун бир дагы чындыгын табалуу үчүн экспериментти аткаруу.