Qoca və dərzi Bir dərzinin ona qazanc gətirən yeganə emalatxanası yandı. Bir gün o, parkda fikir-xayal içində oturarkən yanından yaşlı bir adam keçirdi. Dərzi diqqətlə onun paltosuna baxdıqda yaşlı adam dedi: - Üşüyürsənsə, paltomu sənə verə bilərəm. Darzi utana-utana dedi: - Mən uzun illər dərzilik etmişəm. Paltonuz əyninizə yaxşı oturmur və sizi olduğunuzdan kök göstərir. Buna görə sizə elə diqqətlə baxdım. Bu hadisə dərzinin həyatında bir dönüş nöqtəsi oldu. Yaşlı adam çox varlı bir şəxs imiş. O, dərziyə bir qədər pul verib yeni emalatxana açmasına imkan yaratdı. Bundan başqa o öz varlı tanışlarını da paltar tikdirmək üçün dərzinin yanına yönəldirdi. Emalatxana əvvəlcə moda evinə, sonra isə böyük bir şirkətə çevrildi. Dərzini, az qala, bütün dünyada tanımağa başladılar. Bir gün qocanın halı pisləşdi. Onu xəstəxanaya apardılar. Darzi isə yeni müqavilə bağlamaq üçün xaricə uçacağına görə xəstəxanaya yox, hava limanına tələsdi. Qoca bir neçə gündən sonra özünə gəlsə də, bir müddət xəstəxanada yatmalı oldu. Bu vaxt ərzində dərzi ona bircə dəfə zəng etməklə kifayətləndi. Aradan bir müddət keçdi. İş elə gətirdi ki, dərzi müflisləşdi. O utana-utana qocanın vanına gəldi. Biznesdə harada səhvə yol verdiyini öyrənmək istəyirdi. Qoca dərzinin problemini dinləyib dedi: - Sənə bir əhvalat danışacağam. Bir vaxtlar kasıb bir odunçunun daxmasında yanğın baş verir. O, eşşəyini də yanına alır, kənddən baş götürüb gedir. Yolda bir bülbüllə rastlaşır. Bülbülün ona yazığı gəlir və elə bir tilsim edir ki, eşşək oxumağa başlayır. O, kəndbəkənd gəzib oxuyan eşşəyə görə çoxlu pul qazanır. Bir gün yeni çıxışa tələsərkən bir pişiyin bülbülü tutuduğunu görür. Kişi tələsdiyi üçün onu köməyə çağıran bülbülün harayına yetmir. Tamaşa yerində eşşək oxumaq əvəzinə, anqırmağa başlayır. Odunçu tamaşaçıların əlindən güclə özünü qurtarır. O ancaq bu zaman bül- bülün öldüyünü və tilsimin qırıldığını anlayır. Mən də sənin bülbülün idim. Ancaq sən məni öldürdün. Tilsim qırıldı və müfils oldun. Kaş dərziliyi bacardığın kimi, da bacara idin... 1. Mətnə əsasən sonuncu cümlədə nöqtələrin yerinə hansı sözü yazmaq düzgün olar? A) odunçuluğu B) oxumağı C) dostluğu D) biznesi E) başqa sənətləri . Xasiyyət baxımından bir-birinə oxşamır: 2 1. odunçu-dərzi 2. bülbül-qoca C) 2, 4 3. dərzi-qoca D) 1, 4 E) 1,3 A) 1, 2 B) 3, 4 4. eşşək-bülbül 3. Birinin üslubu mətnin üslubu ilə eynidir: A) hekayə C) sərəncam D) oriza B) məqalə E) akt 4. Mətnin nəticə hissəsinə uyğun gələn atalar sözünü müəyyən edin. A) Sözü ağzında bişir, sonra çıxart. B) Su gələn arxa bir də gələr. C) Yanan yerdən tüstü çıxar D) Paxil artmaz. E) Sonrakı peşmanlıq fayda verməz. 5. Mətnin əsas və nəticə hissələrini əlaqələndirə biləcək cümləni müəyyən edin. A) Odunçu bülbüldən üzr istəyir. B) Odunçu bülbülü xilas edir. C) Odunçu heç nə başa düşə bilmir. D) Odunçu səhvini anlasa da, artıq gec idi. E) Odunçu eşşəyinə hirslənir. 6. "Su içdiyin quyuya tüpürmək olmaz" atalar sözü mətndə kimin dilindən və kimə müraciətlə deyilə bilər? 7. Altından xətt çəkilmiş sözün yerində işlənə biləcək hansı söz var? Mətnin odunçu ilə bülbüldən bəhs edən hissəsinin qısa məzmununu yazın. 9. "Paltonuz əyninizə yaxşı oturmur" cümləsindəki məcazi mənalı sözü həqiqi mənada cümlədə İşlədin. 10. "Alçaq insanlara yaxşılıq etmək dənizə su daşımağa bənzər" (M.Servantes) aforizmini mətnin məzmunu ilə əlaqələndirin.