Бұл сұрақ серіппелі маятниктің тербелісіне қатысты сұрақтар қояды. Біз осы берілген тапсырмаларды кезең-кезеңімен шешеміз.
а) Серіппелі маятниктің тербеліс периоды қандай физикалық шамаларға тәуелді?
Серіппелі маятник үшін тербеліс периоды (T) мына формуламен анықталады:
\[ T = 2\pi \sqrt{\frac{m}{k}} \]
мұндағы:
- \( T \) - тербеліс периоды,
- \( m \) - жүктің массасы (кг),
- \( k \) - серіппенің қатаңдығы (Н/м),
- \( \pi \) - математикалық константа (шамамен 3.14).
Осы формуладан көріп отырғанымыздай, серіппелі маятниктің тербеліс периоды жүктің массасына (m) және серіппенің қатаңдығына (k) байланысты.
б) Серіппелі маятниктің тербеліс периодын тап
Берілген параметрлер:
- Серіппенің қатаңдығы (\( k \)) = 20 Н/м
- Жүктің массасы (\( m \)) = 200 г = 0.2 кг
Енді формула бойынша T мәнін есептейік:
\[ T = 2\pi \sqrt{\frac{m}{k}} \] \[ T = 2\pi \sqrt{\frac{0.2}{20}} \] \[ T = 2\pi \sqrt{0.01} \] \[ T = 2\pi \cdot 0.1 \] \[ T = 0.2\pi \] \[ T \approx 0.628 \, \text{с} \]
Сондықтан, серіппелі маятниктің тербеліс периоды шамамен 0.628 секунд.
в) Серіппелі маятник тербелісінің жиілігін тап
Жиілік (\( f \)) тербеліс периодының кері шамасы ретінде анықталады:
\[ f = \frac{1}{T} \]
Сонда:
\[ f \approx \frac{1}{0.628} \] \[ f \approx 1.59 \, \text{Гц} \]
г) Серіппелі маятник тербелісінің циклдік жиілігін тап
Циклдік жиілік - бұл жиіліктің бірлігі, яғни \( f \) мәнін білдіретін \( \omega \) (бұрыштық жиілік) көрсеткішінің формуласы:
\[ \omega = 2\pi f \]
Енді \( \omega \) есептейік:
\[ \omega = 2\pi \cdot 1.59 \] \[ \omega \approx 10 \, \text{рад/с} \]
Қорытынды
- a) Серіппелі маятниктің тербеліс периоды жүктің массасына (m) және серіппенің қатаңдығына (k) тәуелді.
- б) Тербеліс периоды \( T \approx 0.628 \, \text{с} \).
- в) Тербеліс жиілігі \( f \approx 1.59 \, \text{Гц} \).
- г) Циклдік жиілік \( \omega \approx 10 \, \text{рад/с} \).